Το πρόσωπο ενός «βρικόλακα», που αποκεφαλίστηκε μετά θάνατον για να μην… αναστηθεί από τους νεκρούς, μπορεί να δει κανείς για πρώτη φορά μετά από 400 χρόνια, καθώς οι επιστήμονες, αξιοποιώντας τα λείψανά του που βρέθηκαν στο φρούριο Ρασέτα στην Κροατία, κατάφεραν με τη χρήση της τεχνολογίας να «επαναφέρουν» τη μορφή του.
Όπως διαπιστώθηκε, το σώμα του είχε εκταφεί, αποκεφαλιστεί και ξαναθαφτεί με το πρόσωπο προς τα κάτω, και κάτω από βαριές πέτρες. Η πρακτική αυτή, ήταν γνώριμη πριν εκατοντάδες χρόνια, για όσους θεωρούνταν πως ήταν βρικόλακες.
«Η αρχαιολογική ανάλυση έδειξε ότι αυτός ο άνδρας συμμετείχε σε βίαιες συγκρούσεις και πέθανε με βίαιο θάνατο» εξηγεί η αρχαιολόγος Νατάσα Σάρκιτς, μέλος της ομάδας ανασκαφής και σημειώνει πως «ο φόβος που ενέπνευσε ο άνθρωπος αυτός μετά θάνατον μπορεί να πηγάζει από τον φόβο που ενέπνευσε στη ζωή».
«Έχει βιώσει τουλάχιστον τρία επεισόδια σοβαρής διαπροσωπικής βίας κατά τη διάρκεια της ζωής του» αναφέρει η ίδια, σύμφωνα με το SkyNews. «Μία από αυτές τις επιθέσεις παραμόρφωσε το πρόσωπό του, γεγονός που θα μπορούσε να προκαλέσει φόβο και αποστροφή, οδηγώντας στον κοινωνικό αποκλεισμό του».
«Πριν συνέλθει από το τραύμα αυτό, έπεσε θήμα μιας ακόμη, θανατηφόρας, αυτή τη φορά επίθεσης» δηλώνει η Σάρκιτς.
Το παραμορφωμένο πρόσωπό του «δείγμα» ότι ήταν «βρικόλακας»
«Άτομα που πέθαιναν βίαια, συμπεριφέρονταν βίαια στη ζωή τους ή θεωρούνταν αμαρτωλά ή κοινωνικά αποκλεισμένα, πιστεύεται ότι κινδύνευαν να γίνουν βρικόλακες» εξηγεί η αρχαιολόγος.
«Μπορεί να θεωρήθηκε «βρικόλακας» ή υπερφυσική απειλή λόγω της παραμόρφωσης του προσώπου του και του περιθωριακού τρόπου ζωής του, που χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενη διαπροσωπική βία» σημειώνει και προσθέτε πως «τέτοια πλάσματα θεωρούνταν ανήσυχα, εκδικητικά και ικανά να βλάψουν τους ζωντανούς, να μεταδώσουν ασθένειες και να σκοτώσουν ανθρώπους ή ζώα».
Στη σλαβική παράδοση, η ψυχή παραμένει συνδεδεμένη με το σώμα για περίπου 40 ημέρες μετά τον θάνατο. Σε αυτή την περίοδο, λαμβάνονταν διάφορα προληπτικά μέτρα για να αποτρέψουν την επιστροφή των νεκρών στη ζωή ως βρικόλακες. Η χρήση του πασσάλου στην καρδιά, το κάψιμο ή ο αποκεφαλισμός του πτώματος, το θάψιμο με το πρόσωπο προς τα κάτω, οι πέτρες πάνω από την σορό και το δέσιμο των άκρων αποτελούν τα πιο γνωστά «μέτρα».
Η συγκεκριμένη ταφή έδειξε «πρακτικές της εποχής που συνήθως συνδέονται με τελετουργίες «κατά των βαμπίρ».
Πώς αναβίωσε το πρόσωπο του βρικόλακα
Για να ολοκληρώσει την «αναβίωση» του προσώπου του άνδρα, ο γραφίστας Κικέρωνας Μοράες ξεκίνησε την εικονική ανακατασκευή του κρανίου του άνδρα χρησιμοποιώντας δεδομένα από αξονική τομογραφία.
«Παρόλο που το κρανίο ήταν διαλυμένο τη στιγμή της ανακάλυψής του, ήταν δυνατό να ανακατασκευαστεί και να ψηφιοποιηθεί» δήλωσε η Σάρκιτς.
Στη συνέχεια, χρησιμοποιήθηκαν περισσότερα δεδομένα από εθελοντές για να σχεδιαστεί η πιθανή τοποθέτηση των χαρακτηριστικών του προσώπου και το πάχος των ιστών σε διαφορετικά σημεία του κρανίου.
Χρησιμοποιήθηκε επίσης μια τεχνική που ονομάζεται ανατομική παραμόρφωση, κατά την οποία το κεφάλι ενός δότη προσαρμόζεται ουσιαστικά μέχρι να ταιριάξει με το κρανίο του ατόμου, αποκαλύπτοντας ένα πιθανό πρόσωπο.
Ο συνδυασμός αυτών των προσεγγίσεων αποκάλυψε ένα πρόσωπο, βασισμένο αποκλειστικά στο σχήμα του κρανίου, χωρίς υποκειμενικά χαρακτηριστικά όπως τα μαλλιά ή ο τόνος του δέρματος.
Μια δεύτερη εκδοχή του προσώπου είναι πιο καλλιτεχνική, εισάγοντας μερικά από αυτά τα υποθετικά στοιχεία για μια πιο ρεαλιστική αναπαράσταση. Ο κ. Μοράες είπε ότι «η ουλή στο πρόσωπο και τραυματισμοί που είχε υποστεί κατά τη διάρκεια της ζωής του είναι ένα αρκετά σημαντικό σημάδι ότι η ζωή του ήταν μάλλον ταραχώδης» είπε.
Ο «βρικόλακας» Ρασέσα έζησε τον 15ο ή 16ο αιώνα, είχε ύψος περίπου 1,60 μ. και εκτιμάται ότι πέθανε μεταξύ 40 και 50 ετών.
Δεδομένων των τραυμάτων του, μπορεί να ήταν στρατιώτης ή απλώς ένα βίαιο άτομο. Ετάφη σε ένα χώρο που μοιάζει με εκκλησία, αν και ο τάφος του βρισκόταν στο «πιο μειονεκτικό σημείο» κατά μήκος του τείχους.
Το κεφάλι του φαίνεται να τραβήχτηκε από το σώμα του, αφού δεν υπάρχουν σημάδια κοπής που να συνάδουν με αποκεφαλισμό στον λαιμό, το κρανίο και τους ώμους του. Ο τάφος του ανακαλύφθηκε το 2023 και είναι ένας από τους περισσότερους από 180 τάφους που βρέθηκαν στο φρούριο, το οποίο βρισκόταν νοτιοανατολικά του Ζάγκρεμπ.
