του ADI IMSIROVIC*
Το αποτέλεσµα είναι η απώλεια περίπου 11 εκατ. βαρελιών ηµερησίως πετρελαίου και πετρελαϊκών υγρών από την παγκόσµια αγορά. Αυτό αντιστοιχεί σε λίγο πάνω από το 10% της παγκόσµιας προσφοράς. […]. Για να γίνει κατανοητή η κλίµακα της διαταραχής, είναι χρήσιµο να συγκριθεί µε την κορύφωση της πανδηµίας COVID το 2020. Κατά τη διάρκεια των παγκόσµιων lockdown, οι άδειοι δρόµοι, τα καθηλωµένα αεροσκάφη και οι έρηµοι σταθµοί λεωφορείων και τρένων έγιναν συνηθισµένη εικόνα, καθώς οι µετακινήσεις και η οικονοµική δραστηριότητα κατέρρευσαν. Τότε, η παγκόσµια ζήτηση πετρελαίου µειώθηκε κατά περίπου 8 εκατ. βαρέλια ηµερησίως, το µεγαλύτερο σοκ ζήτησης στην Ιστορία. Η σηµερινή κατάσταση είναι το ακριβώς αντίθετο. Αντί για κατάρρευση της ζήτησης, ο κόσµος βιώνει ένα µεγάλο σοκ προσφοράς. Ωστόσο, ο αντίκτυπος στην καθηµερινή ζωή µοιάζει παρόµοιος: περιορισµένες µετακινήσεις, υψηλότερο κόστος µεταφορών, βραδύτερη οικονοµική δραστηριότητα και πίεση στους οικογενειακούς προϋπολογισµούς. […].Τα καύσιµα αεροσκαφών θα µπορούσαν να είναι από τα πρώτα προϊόντα που θα πληγούν. Μια έλλειψη ντίζελ επηρεάζει την τροφοδοσία τροφίµων, τις κατασκευές, τα ορυχεία και το παγκόσµιο εµπόριο, όχι µόνο τις µεταφορές.[…]. Ελλείψεις ή αυξήσεις τιµών θα µπορούσαν να επηρεάσουν από την παραγωγή και τη συσκευασία τροφίµων έως τα ηλεκτρονικά, τα δοµικά υλικά και την ένδυση.
Οι κυβερνήσεις συχνά προσπαθούν να προστατεύσουν τους εγχώριους καταναλωτές παγώνοντας τις τιµές ή απαγορεύοντας τις εξαγωγές καυσίµων ή αργού πετρελαίου, όµως αυτό συνήθως επιδεινώνει την παγκόσµια έλλειψη.[…] Υπάρχουν ήδη ενδείξεις ότι αυτό συµβαίνει — ορισµένες χώρες, όπως η Κίνα, περιορίζουν τις εξαγωγές πετρελαϊκών προϊόντων όπως το ντίζελ και τα καύσιµα αεροσκαφών. […].Προς το παρόν, οι αγορές στηρίζονται στην αποδέσµευση στρατηγικών αποθεµάτων και στην ελπίδα µιας γεωπολιτικής αποκλιµάκωσης. Αν όµως αυτό δεν συµβεί, η παγκόσµια οικονοµία θα µπορούσε να βρεθεί αντιµέτωπη µε ένα πρωτοφανές ενεργειακό σοκ.
*Λέκτορα Ενεργειακών Συστηµάτων στο Πανεπιστήµιο της Οξφόρδης

