Πολλές, αν όχι όλες, οι παμπ στο Ηνωμένο Βασίλειο, αρνούνται να σερβίρουν μπύρα σε Εργατικούς βουλευτές. Δεν τους επιτρέπουν καν την είσοδο. Την υπουργό Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς δεν τη δέχεται ούτε η μπυραρία της γειτονιά της. Παμπ που άντεξαν πολέμους και επιδημίες για αιώνες, τώρα καταρρέουν ως άμεσο αποτέλεσμα της διαρκούς επίθεσης του Κιρ Στάρμερ και της Ριβς στη βιωσιμότητά τους, σύμφωνα με τα βρετανικά ΜΜΕ. Γιατί όμως;
Ο «πόλεμος» κυβέρνησης και του κλάδου εστίασης έχει ξεκινήσει ήδη από τον Νοέμβριο του 2025 όταν η Υπουργός Οικονομικών του Ηνωμένου Βασιλείου, κατά τον προϋπολογισμό, δήλωσε ότι η ελάφρυνση των επαγγελματικών φόρων της εποχής της πανδημίας θα έληγε τον Απρίλιο του 2026, αφού είχε προηγουμένως περιοριστεί από 75% σε 40%.
Η πολιτική αυτή συνέπεσε με αυτό που ουσιαστικά αποτελεί την πρώτη επαναξιολόγηση του μεγέθους των επιχειρήσεων εστίασης εδώ και έξι χρόνια, γεγονός που θα οδηγήσει σε αυξημένους φορολογικούς λογαριασμούς.
Τις εβδομάδες που ακολούθησαν τον προϋπολογισμό, βουλευτές των Εργατικών αποκλείστηκαν από δεκάδες παμπ και εστιατόρια σε όλη τη Βρετανία, μετά από κύμα αντιδράσεων. Η υπουργός Οικονομικών αποκλείστηκε ακόμη και από την τοπική της παμπ στο Πάντσεϊ, στο Δυτικό Γιορκσάιρ.
Οι ιδιοκτήτες παμπ απαίτησαν μείωση των εργοδοτικών εισφορών Εθνικής Ασφάλισης για τις επιχειρήσεις εστίασης, διατήρηση της ελάφρυνσης των επαγγελματικών φόρων για να αντισταθμιστούν οι αυξήσεις που προγραμματίζονται για τον Απρίλιο, μείωση του ΦΠΑ και πάγωμα του φόρου στη μπίρα.
Τον Δεκέμβριο, η Ένωσης Ζυθοποιών και Παμπ της Βρετανίας είχε απευθύνει επιστολή στην κυβέρνηση ζητώντας ελάφρυνση επαγγελματικών φόρων ειδικά για τις παμπ κατά 30%, «ώστε να αποτραπούν εκτεταμένα λουκέτα και να προστατευθούν περίπου 15.000 θέσεις εργασίας».
Σκληρή γραμμή
Αν και τη Δευτέρα 5 Ιανουαρίου 2026, ο Στάρμερ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας αναδίπλωσης, λέγοντας ότι η κυβέρνηση βρίσκεται σε συζητήσεις με τις παμπ για πιθανές αλλαγές, στη συνέχεια κύκλοι του Υπουργείου Οικονομικών κράτησαν σκληρή γραμμή, επιμένοντας ότι δεν επίκεινται ουσιαστικές αλλαγές.
Το Υπουργείο επέμενε ότι ότι τα ήδη υπάρχοντα «μεταβατικά» μέτρα, όπως το πλαφόν αύξησης των λογαριασμών στο 15% για τον επόμενο χρόνο, θα ήταν επαρκή για να βοηθήσουν τις παμπ να αντεπεξέλθουν.
Ο πρόεδρος της οργάνωσης Campaign for Real Ale (CAMRA), Άς Κόρμπετ-Κόλινς, δήλωσε: «Αντί για μήνες αβεβαιότητας και την προοπτική χιλιάδες κατά τα άλλα βιώσιμες παμπ να αναγκαστούν να κλείσουν οριστικά, ο πρωθυπουργός και η υπουργός Οικονομικών θα έπρεπε να υποκύψουν στην πίεση, να αποδεχθούν το αναπόφευκτο και να ανακοινώσουν τώρα μια επανεξέταση. Είτε από ανικανότητα είτε από σκοπιμότητα, η κυβερνητική υπόσχεση για μόνιμα χαμηλότερους επαγγελματικούς φόρους για τις παμπ δεν υλοποιήθηκε. Αντίθετα, οι ιδιοκτήτες παμπ βρίσκονται αντιμέτωποι με υψηλότερους λογαριασμούς από τον Απρίλιο, τους οποίους απλώς δεν μπορούν να αντέξουν».
Μείωση ορίου αλκοόλ
Τα πράγματα χειροτέρεψαν για τους Εργατικούς όταν οι υπουργοί προειδοποιήθηκαν ότι τα νέα σχέδια για μείωση του ορίου αλκοόλ στην οδήγηση θα μπορούσαν να αφανίσουν τις αγροτικές παμπ.
Ο Νάιτζελ Φάρατζ, ηγέτης του Reform UK, δήλωσε: «Αυτό είναι το κύκνειο άσμα για τις αγροτικές παμπ σε όλη τη Βρετανία. Οι Εργατικοί δεν έχουν καμία επαφή με το πώς λειτουργεί η πραγματική ζωή».
«Ο κλάδος των παμπ συνεχίζει να αντιμετωπίζει τεράστιες προκλήσεις, οπότε κάθε πρόσθετο μέτρο πολιτικής που επηρεάζει περαιτέρω το εμπόριο θα προκαλεί πραγματική ανησυχία στους αδειούχους, ιδίως στις αγροτικές περιοχές» ανέφερε η Ένωση Ζυθοποιών και Παμπ της Βρετανίας.
Η είδηση ότι η κυβέρνηση σχεδιάζει να μειώσει στο μισό το επιτρεπτό όριο αλκοόλ για την οδήγηση -καθιστώντας ενδεχομένως ακόμη και μία μόνο μπύρα μετά τη δουλειά νομικά επικίνδυνη- είναι πιθανό να επιδεινώσει την κατάσταση, όπως αναφέρουν τα βρετανικά ΜΜΕ, ιδίως για τις αγροτικές παμπ που ήδη δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στο αυξανόμενο κόστος τους.
Τι προτείνουν οι Συντηρητικοί
Η ηγέτιδα των Συντηρητικών, Κέμι Μπάντενοχ, δεσμεύτηκε μέσω της Daily Telegraph να καταργήσει τους επαγγελματικούς φόρους για χιλιάδες βρετανικές παμπ, αν κερδίσει τις επόμενες εκλογές.
Ήδη, από το συνέδριο του Κόμματος τον Οκτώβριο, οι Συντηρητικοί ανακοίνωσαν προτάσεις για την κατάργηση των επαγγελματικών φόρων για τις επιχειρήσεις των εμπορικών δρόμων, στις οποίες θα περιλαμβάνονται και οι παμπ. Η πολιτική αυτή θα επέκτεινε ουσιαστικά μια υφιστάμενη έκπτωση 40% στους λογαριασμούς των επιχειρήσεων εστίασης -με ανώτατο όριο τις 110.000 λίρες ετησίως- στο 100%.
Το κόμμα εκτιμά ότι το μέτρο θα κόστιζε στο Δημόσιο περίπου 4 δισ. λίρες ετησίως έως το 2029, ποσό που, όπως υποστηρίζει, θα μπορούσε να καλυφθεί μέσω περικοπών στις κοινωνικές δαπάνες και μείωσης του μεγέθους της δημόσιας διοίκησης. Επίσης δεσμεύτηκε για μείωση του κόστους των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος για μια παμπ κατά περισσότερες από 1.000 λίρες μέσω ενός «σχεδίου φθηνής ενέργειας».
«Όπως τόσες μικρές επιχειρήσεις στη Βρετανία, οι παμπ αντιμετωπίζονται από τους Εργατικούς σαν αγελάδες προς άρμεγμα αντί για χώρους που πρέπει να προστατευθούν», είπε. «Απλώς άλλη μια ομάδα ανθρώπων που πιέζεται για να χρηματοδοτηθούν τα αγαπημένα τους σχέδια και επιδόματα. Λοιπόν, οι Συντηρητικοί δεν έχουν εγκαταλείψει τη διάσωση της Μεγάλης Βρετανικής Παμπ. Από τότε που φύγαμε από την εξουσία, τα πράγματα έγιναν πολύ δυσκολότερα γι’ αυτές. Και έτσι, υπό την ηγεσία μου, θα είμαστε πιο τολμηροί και θα αναλάβουμε ριζοσπαστική δράση για να σώσουμε το τοπικό σας στέκι».
Πυρά και από Εργατικούς
Μπροστά σε όλες αυτές τις αντιδράσεις, βουλευτές των Εργατικών καλούν τον σερ Κιρ Στάρμερ να επανεξετάσει τις προγραμματισμένες αλλαγές στους επαγγελματικούς φόρους, προκειμένου να προστατευθούν οι παμπ και άλλες επιχειρήσεις εστίασης.
«Έχοντας συναντηθεί με πολλούς ανεξάρτητους επιχειρηματίες, φοβούνται τον σωρευτικό αντίκτυπο της αναθεώρησης των φορολογητέων αξιών και των μειώσεων στην ελάφρυνση» είπε η βουλευτίνα Ρέιτσελ Μάσκελ. «Στο Γιορκ, η εστίαση βλέπει κατά μέσο όρο αύξηση επαγγελματικών φόρων κατά 41%, ένας χώρος μουσικής 44,4% και πολλά ανεξάρτητα καταστήματα γύρω στο 27%. Αυτό θα σημαίνει κλείσιμο θυρών και παύση της δραστηριότητας — απλώς δεν μπορούν να το αντέξουν. Θα μπορούσε λοιπόν ο πρωθυπουργός να επανεξετάσει επειγόντως τις προτάσεις για τους επαγγελματικούς φόρους και θα διασφαλίσει ότι ένας υπουργός ή αξιωματούχος θα παρευρεθεί στη σύνοδό μου για τους επαγγελματικούς φόρους στο τέλος Ιανουαρίου, καθώς θέλω να αποτρέψω μια κρίση στους εμπορικούς δρόμους του Γιορκ;» είπε η Μάσκελ.
Ωστόσο, ορισμένοι βουλευτές των Εργατικών δήλωσαν στο BBC ότι είναι αισιόδοξοι πως πρόσθετη ελάφρυνση θα αποτρέψει διαμαρτυρίες αντίστοιχες με εκείνες για τα σχέδια στον φόρο κληρονομιά σε αγροτική γη.
Επισημαίνουν την προθυμία των υπουργών του Υπουργείου Οικονομικών να συναντηθούν με τον κλάδο των παμπ και με επικριτικούς βουλευτές των Εργατικών.
Δεν ζητούν όλοι οι βουλευτές το ίδιο από τους υπουργούς: κάποιοι ζητούν αναβολή των μεταρρυθμίσεων για έναν χρόνο, ενώ άλλοι αναμένουν αύξηση του επιπέδου της ελάφρυνσης.
Υπάρχει, ωστόσο, ευρεία άποψη ότι κάποιου είδους αλλαγές θα χρειαστεί να γίνουν.
Πηγές: BBC, The Telegraph
