Πρόσφατα, ο πρόεδρος της Κίνας Σι Τζινπίνγκ, καταδίκασε την παραβίαση του διεθνούς δικαίου ως «επιστροφή στον νόμο της ζούγκλας» προσφέροντας «μια κινεζική λύση» μέσα από ένα τεσσάρων σελίδων σχέδιο για την επίλυση της κρίσης. Στην πραγματικότητα, υπάρχουν ελάχιστα που το Πεκίνο θα μπορούσε ή θα ήθελε να κάνει για να πιέσει τον εταίρο του στη Μέση Ανατολή.
Αυτό αναφέρουν οι New York Times σε ανάλυσή τους σχετικά με τις δυνατότητες μόχλευσης που διαθέτει η Κίνα ώστε να βοηθήσει στην επίλυση της κρίσης.
«Το κινεζικό σχέδιο προσφέρει λίγα περισσότερα από μια έκκληση προς όλους να το σεβαστούν την αρχή της κυριαρχίας και το διεθνές δίκαιο» αναφέρει, τονίζοντας ότι αυτό «αντανακλά το πώς η Κίνα, παρότι ανησυχεί ολοένα περισσότερο για τον αντίκτυπο του πολέμου στην οικονομία της, έχει αποφύγει να εμπλακεί υπερβολικά στην κρίση».
Η πρόταση του Πεκίνου περιλαμβάνει μια ασαφή στάση της απέναντι στις εκκλήσεις της Τεχεράνης να εγγυηθεί την ασφάλειά της, καθώς και τη μη χρήση της επιρροής της ως μεγαλύτερου εμπορικού εταίρου του Ιράν για να πιέσει τη χώρα να αποδεχθεί τις αμερικανικές απαιτήσεις.
«Το να ζητά κανείς από την Κίνα να πιέσει το Ιράν σημαίνει «να παρερμηνεύει την εξωτερική πολιτική και τη θέση της Κίνας», δήλωσε ο Ντινγκ Λονγκ, καθηγητής στο Ινστιτούτο Μεσανατολικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Διεθνών Σπουδών της Σαγκάης. «Το να βοηθήσει τις ΗΠΑ ή το Ισραήλ δεν είναι πρόθεση της Κίνας, επειδή η Κίνα αντιτάχθηκε σε αυτόν τον πόλεμο από την αρχή».
Εξάλλου ειδικοί που μίλησαν στην αμερικανική εφημερίδα υπενθυμίζουν και μια άλλη γεωπολιτική διάσταση, την κατατριβή των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή. «Οι Κινέζοι ηγέτες τείνουν να θεωρούν τις αμερικανικές παρεμβάσεις στη Μέση Ανατολή βασικό παράγοντα της αμερικανικής παρακμής και δεν έχουν κανένα ενδιαφέρον να ακολουθήσουν αυτό το μοντέλο», δήλωσε η Πατρίσια Κιμ, ανώτερη ερευνήτρια στο Κέντρο Κίνας John L. Thornton του Ινστιτούτο Μπρούκιγκς.
Η απόσπαση της προσοχής της Ουάσιγκτον αποτελεί επίσης ευκαιρία, ωφελώντας το Πεκίνο όπως σημειώνουν οι New York Times, τονίζοντας ότι οι ΗΠΑ είναι βυθισμένες στη Μέση Ανατολή αντί να επικεντρώνονται στον Ινδο-Ειρηνικό ή να αποτρέπουν τις απειλές της Κίνας να καταλάβει την Ταϊβάν.
Έτσι όπως προσθέτει το ξένο δημοσίευμα, η Κίνα έχει μπορέσει να χρησιμοποιήσει τις στρατιωτικές ενέργειες της Αμερικής με τέτοιο τρόπο ώστε να παρουσιάζει τον εαυτό της ως ειρηνικό κράτος που υπερασπίζεται την παγκόσμια σταθερότητα. πόλεμος σημαίνει επίσης ότι περισσότερες χώρες, απογοητευμένες από τον Τραμπ, στρέφονται προς την Κίνα ως πιο προβλέψιμο εταίρο.
«Νομίζω ότι είναι 50-50 καλό και κακό», δήλωσε ο Σιν Τσιανγκ, ειδικός στις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας στο Πανεπιστήμιο Fudan της Σαγκάης. Είπε ότι ενώ το αυξανόμενο ενεργειακό κόστος βλάπτει την κινεζική οικονομία, η δυσαρέσκεια προς την Ουάσιγκτον ωθεί τις χώρες να ενισχύσουν τους δεσμούς τους με την Κίνα, γεγονός που βοηθά στην επέκταση της παγκόσμιας επιρροής του Πεκίνου. «Δείχνει ότι η Κίνα είναι — τουλάχιστον όπως το βλέπουμε εμείς — μια πιο υπεύθυνη χώρα από τις ΗΠΑ», είπε. «Είμαστε πιο αξιόπιστοι, πιο λογικοί και πιο ειρηνικοί».
Περιορισμένος ρόλος
Οι New York Times μάλιστα εκτιμούν ότι το Πεκίνο άλλαξε την πολιτική του, όταν κατάλαβε ότι η προοπτική μιας γρήγορης νίκης επί του Ιράν από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ φαίνεται λιγότερο πιθανή.
«Αν οι ΗΠΑ είχαν νικήσει μέσα σε μία ή δύο εβδομάδες, οι Κινέζοι θα είχαν στοιχηθεί μαζί τους», δήλωσε η δρ. Σουν ερευνήτρια στο Stimson Center στην Ουάσιγκτον.
«Η Κίνα μπορεί σίγουρα να παίξει ρόλο, αλλά αυτός ο ρόλος παραμένει περιορισμένος», δήλωσε ο Δρ. Σιν του Πανεπιστημίου Fudan. «Αν οι ΗΠΑ θέλουν το Ιράν να εγκαταλείψει το πυρηνικό του πρόγραμμα, η Κίνα δεν έχει τρόπο να το εξαναγκάσει να το εγκαταλείψει».
Βέβαια, η αμερικανική εφημερίδα δεν παραλείπει να σημειώσει ότι ο πόλεμος στο Ιράν βλάπτει και την Κίνα. Τα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμη διαδρομή για την ενέργεια και τα αγαθά της Κίνας — περίπου το 1/3 των συνολικών εισαγωγών αργού πετρελαίου της προέρχεται από τον Περσικό Κόλπο. Σε μια περίοδο που η Κίνα βασίζεται ιδιαίτερα στις εξαγωγές για να στηρίξει την οικονομία της, το υψηλότερο ενεργειακό κόστος θα περιορίσει τη ζήτηση για κινεζικά προϊόντα.
«Έχουν στρατηγικά αποθέματα, αλλά δεν πρόκειται να κρατήσουν για πάντα», δήλωσε η Γιουν Σουν, , αναφερόμενη στα αποθέματα πετρελαίου που η Κίνα άρχισε να συσσωρεύει πριν ξεσπάσει ο πόλεμος. «Δεν τους αρέσει η αστάθεια. Δεν τους αρέσει ένας πόλεμος που ουσιαστικά αιωρείται πάνω από το κεφάλι τους», πρόσθεσε.
