Η δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν Αλί Χαμενεΐ σε αεροπορική επιδρομή των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ προκάλεσε σοκ σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, αποκεφαλίζοντας την ηγεσία του «άξονα της αντίστασης» στην πιο κρίσιμη στιγμή.
Για δεκαετίες, αυτό το δίκτυο ομάδων που ήταν σύμμαχοι του Ιράν αποτελούσε την πρώτη γραμμή άμυνας της Τεχεράνης.
Σήμερα όμως, με τον αρχηγό του νεκρό και τις αρτηρίες του κομμένες, η συμμαχία μοιάζει λιγότερο με μια ενιαία πολεμική μηχανή και περισσότερο με μια σειρά απομονωμένων κέντρων.
Ο Χασάν Αχμαντιάν, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης, προειδοποίησε ότι η εποχή της στρατηγικής υπομονής έχει τελειώσει και ότι η ιρανική κυβέρνηση είναι πλέον έτοιμη να «κάψει τα πάντα» ως απάντηση στις επιθέσεις.
Ενώ η Τεχεράνη υποσχέθηκε να ανταποδώσει τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ «με μια δύναμη που δεν έχουν ξαναζήσει», η αντίδραση των βασικών εκπροσώπων της στο Λίβανο, την Υεμένη και το Ιράκ αποκάλυψε μια βαθιά διστακτικότητα που οφείλεται σε τοπικές υπαρξιακές απειλές που ενδέχεται να υπερτερούν της ιδεολογικής τους πίστης σε έναν ηγέτη που έχει πέσει.
Χεζμπολάχ: Περπατώντας ανάμεσα στις σταγόνες της βροχής
Στη Βηρυτό, η αντίδραση της Χεζμπολάχ, που από καιρό θεωρείται τον πυλώνα των περιφερειακών συμμάχων του Ιράν, ήταν προσεκτικά σταθμισμένη.
🚨BREAKING NEWS
🇱🇧 Hezbollah:
In response to their aggression, we will soon begin attacking American bases and Israel.🚀🔥 pic.twitter.com/gdlsfo8bFy
— Aleksey Berezutski 🇷🇺🎖 (@aleksbrz11) February 28, 2026
Μετά την ανακοίνωση του θανάτου του Χαμενεΐ την Κυριακή, η οργάνωση εξέδωσε δήλωση καταδικάζοντας την επίθεση ως «κορύφωση της εγκληματικότητας».
Ωστόσο,, Μαζέν Ιμπραίμ, σημείωσε ότι η γλώσσα που χρησιμοποιήθηκε ήταν αμυντική, όχι επιθετική.
«Αν αναλύσει κανείς τη γλωσσική δομή της δήλωσης, γίνεται σαφής η πολυπλοκότητα της θέσης της Χεζμπολάχ», είπε ο Ιμπραήμ.
«Ο γενικός γραμματέας μίλησε για «αντιμετώπιση της επιθετικότητας», που αναφέρεται σε αμυντική στάση. … Δεν απείλησε ρητά να επιτεθεί στο Ισραήλ ή να ξεκινήσει επιχειρήσεις εκδίκησης».
Αυτή η προσοχή έχει τις ρίζες της σε μια νέα στρατηγική πραγματικότητα.
Από την κατάρρευση της κυβέρνησης του Μπασάρ αλ-Άσαντ στη Συρία στα τέλη του 2024, η «χερσαία γέφυρα» που τροφοδοτούσε τη Χεζμπολάχ έχει διακοπεί.
Ο Αλί Ακμπάρ Νταρεΐνι, ερευνητής με έδρα το Τεχεράνη, σημείωσε ότι αυτή η απώλεια «έκοψε τη χερσαία σύνδεση με τον Λίβανο», αφήνοντας την οργάνωση φυσικά απομονωμένη.
Τώρα, με τους κορυφαίους ηγέτες του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν (IRGC) να έχουν σκοτωθεί μαζί με τον Χαμενεΐ, η Χεζμπολάχ φαίνεται παραλυμένη – εγκλωβισμένη μεταξύ ενός ταλαιπωρημένου εσωτερικού μετώπου στο Λίβανο και ενός κενού εντολών από την Τεχεράνη. 
Οι Χούθι: Η αλληλεγγύη συναντά την επιβίωση
Στην Υεμένη, οι Χούθι αντιμετωπίζουν μια ακόμη πιο ασταθή κατάσταση.
Στην πρώτη τηλεοπτική του ομιλία μετά την έναρξη των επιθέσεων κατά του Ιράν το Σάββατο, ο ηγέτης της ομάδας, Αμπντελ-Μαλίκ αλ-Χούθι, δήλωσε ότι οι δυνάμεις του είναι «πλήρως προετοιμασμένες για οποιαδήποτε εξέλιξη».
Ωστόσο, η ρητορική του τόνισε ιδιαίτερα ότι «το Ιράν είναι ισχυρό» και «η απάντησή του θα είναι αποφασιστική», μια φράση που οι αναλυτές ερμήνευσαν ως μια προσπάθεια να απομακρύνει το άμεσο βάρος του πολέμου από τους Χούθι.
Οι Χούθι βρίσκονται υπό τεράστια πίεση. Αν και κατάφεραν να διακόψουν την ναυτιλία στην Ερυθρά Θάλασσα και να εκτοξεύσουν πυραύλους στο Τελ Αβίβ, τώρα αντιμετωπίζουν μια νέα απειλή στο εσωτερικό της χώρας.
Η διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Υεμένης, έχοντας κερδίσει την πάλη για την εξουσία εναντίον των αυτονομιστών του νότου, έχει αντιληφθεί μια αλλαγή στην δυναμική.
Ο υπουργός Άμυνας Ταχέρ αλ-Ακίλι δήλωσε πρόσφατα: «Ο δείκτης των επιχειρήσεων κατευθύνεται προς την πρωτεύουσα, Σαναά», την οποία ελέγχουν οι Χούθι.
Η δήλωση αυτή σηματοδότησε μια πιθανή επίγεια επίθεση για την ανακατάληψη του εδάφους των Χούθι.
Αυτό θέτει τους Χούθι σε δύσκολη θέση. Ενώ ο διαπραγματευτής των Μοχάμεντ Αμπντουλσαλάμ συναντήθηκε πρόσφατα με τον Ιρανό αξιωματούχο Αλί Λαριτζάνι στο Μουσκάτ του Ομάν για να συζητήσουν την «ενότητα των αρένων», η πραγματικότητα στο έδαφος είναι διαφορετική.
Η συμμετοχή σε έναν πόλεμο για το Ιράν θα μπορούσε να αφήσει το εσωτερικό μέτωπο των Χούθι εκτεθειμένο στις κυβερνητικές δυνάμεις που υποστηρίζονται από περιφερειακούς αντιπάλους.
«Η επέκταση του κύκλου των στόχων θα έχει ως αποτέλεσμα μόνο την επέκταση του κύκλου των αντιπαραθέσεων», προειδοποίησε το Ανώτατο Πολιτικό Συμβούλιο που συνδέεται με τους Χούθι σε μια δήλωση που απειλούσε με κλιμάκωση, αλλά και αναγνώριζε σιωπηρά το υψηλό κόστος ενός ευρύτερου πολέμου.
BREAKING; Houthis in Yemen have launched ballistic missiles towards Israel pic.twitter.com/mOWqv0IR5i
— Global Surveillance (@Globalsurv) February 28, 2026
Ιράκ: Η εσωτερική ωρολογιακή βόμβα
Ίσως πουθενά αλλού το δίλημμα δεν είναι πιο οξύ από ό,τι στο Ιράκ, όπου τα όρια μεταξύ του κράτους και της «αντίστασης» είναι επικίνδυνα ασαφή.
Οι πολιτοφυλακές που είναι συνδεδεμένες με το Ιράν, πολλές από τις οποίες λειτουργούν υπό την αιγίδα των κρατικών Λαϊκών Δυνάμεων Κινητοποίησης, βρίσκονται τώρα σε άμεση αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ.
Οι εντάσεις έχουν οξυνθεί από τα τέλη του 2024, όταν ο Ιμπραήμ Αλ-Σουμαϊντάι, σύμβουλος του πρωθυπουργού του Ιράκ, αποκάλυψε ότι η Ουάσιγκτον είχε απειλήσει να διαλύσει αυτές τις ομάδες με τη βία, μια προειδοποίηση που οδήγησε στην παραίτησή του υπό την πίεση των ηγετών των πολιτοφυλακών.
Σήμερα, αυτή η απειλή είναι πιο έντονη από ποτέ. Σε αντίθεση με τη Χεζμπολάχ ή τους Χούθι, αυτές οι ομάδες είναι τεχνικά μέρος του ιρακινού μηχανισμού ασφαλείας.
Μια προσπάθεια για αντίποινα από το ιρακινό έδαφος δεν θα έθετε σε κίνδυνο μόνο έναν πόλεμο μεταξύ των πολιτοφυλακών, αλλά και μια άμεση σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και του ιρακινού κράτους.
Με τους διοικητές του IRGC που κάποτε μεσολάβησαν σε αυτές τις εντάσεις να έχουν πλέον πεθάνει, η «συγκρατητική δύναμη» έχει εξαφανιστεί.
Οι απομονωμένοι ηγέτες των πολιτοφυλακών μπορεί τώρα να αποφασίσουν να επιτεθούν στις αμερικανικές βάσεις με δική τους πρωτοβουλία, σύροντας τη Βαγδάτη σε έναν πόλεμο που η κυβέρνηση έχει προσπαθήσει απεγνωσμένα να αποφύγει.
Four members of Iraq’s Popular Mobilization Forces (PMF) were killed and eight others wounded in an airstrike in Diyala province on Sunday, according to the armed group.https://t.co/mhRRCgtYXP
— Rudaw English (@RudawEnglish) March 1, 2026
Αντίσταση χωρίς ηγέτη
Η δολοφονία του Χαμενεΐ έχει ουσιαστικά καταστρέψει τη δομή διοίκησης και ελέγχου του «άξονα της αντίστασης».
Το δίκτυο βασιζόταν σε τρεις πυλώνες: την ιδεολογική εξουσία του ανώτατου ηγέτη, τον υλικοτεχνικό συντονισμό του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν και τη γεωγραφική σύνδεση μέσω της Συρίας.
Σήμερα, και οι τρεις έχουν καταρρεύσει.
«Η σημαντικότερη ζημιά για τα συμφέροντα ασφαλείας του Ιράν είναι η διακοπή της χερσαίας σύνδεσης», δήλωσε ο Νταρίνι. Με την εξαφάνιση του Χαμενεΐ, η «πνευματική σύνδεση» έχει επίσης διακοπεί.
Αυτό που απομένει είναι ένα κατακερματισμένο τοπίο.
Στο Λίβανο, η Χεζμπολάχ είναι πολύ εξαντλημένη για να ανοίξει ένα βόρειο μέτωπο.
Στην Υεμένη, οι Χούθι αντιμετωπίζουν μια πιθανή εσωτερική επίθεση.
Στο Ιράκ, οι πολιτοφυλακές κινδυνεύουν να καταρρεύσουν το κράτος στο οποίο ζουν.
Όταν η κατάσταση στην Τεχεράνη ηρεμήσει, η περιοχή θα αντιμετωπίσει μια επικίνδυνη απρόβλεπτη κατάσταση. Ο «άξονας της αντίστασης» δεν είναι πλέον ένας συντονισμένος στρατός.
Είναι μια συλλογή από οργισμένες, βαριά οπλισμένες πολιτοφυλακές, καθεμία από τις οποίες υπολογίζει τη δική της επιβίωση σε έναν κόσμο όπου οι διαταγές από την Τεχεράνη έχουν ξαφνικά σταματήσει να έρχονται.
