του Γιάννης Πανάγου
Σε αναζήτηση νέων κατευθύνσεων δείχνει να βρίσκεται τον τελευταίο καιρό η ελληνική γεωργία, στοιχείο το οποίο αναδείχθηκε σε µια σειρά από εκφάνσεις της φετινής 31ης έκθεσης αγροτικών µηχανηµάτων και εξοπλισµού, Agrotica.
Τα µικρά περιθώρια κέρδους των αγροτικών εκµεταλλεύσεων, ανεξαρτήτως µεγέθους, ως αποτέλεσµα των πιέσεων που ασκούνται από τον διεθνή ανταγωνισµό, οι µεγάλες καθυστερήσεις στην καταβολή των επιδοτήσεων συνδυαστικά µε τη µειούµενη πορεία των άµεσων ενισχύσεων και το έλλειµµα στρατηγικής της χώρας για τα αγροτικά προϊόντα, θέτουν επ’ αµφιβόλω τη βιωσιµότητα µιας µεγάλης µερίδας αγροτικών εκµεταλλεύσεων.
Έτσι, µόνο ένα µικρό µέρος αυτών επενδύει σταθερά σε νέες τεχνολογίες, ανοίγοντας το δρόµο για την ψηφιακή µετάβαση, µια ενδιάµεση κατηγορία επιχειρεί να µείνει στο παιχνίδι επιλέγοντας µια πιο συντηρητική πολιτική επενδύσεων, ενώ ένα µεγάλο µέρος των συµµετεχόντων στην αγροτική παραγωγή σήµερα βλέπει καθαρά την οδό της εξόδου.
Σηµειωτέον ότι η ελληνική γεωργία βρίσκεται σε ένα ενδιάµεσο στάδιο εκµηχάνισης. Από τη µία πλευρά διαθέτει έναν σχετικά µεγάλο αριθµό µηχανηµάτων, που σε αρκετές περιπτώσεις όµως είναι παλαιάς τεχνολογίας και χαµηλής αποδοτικότητας. Και από την άλλη εµφανίζει σηµαντικές ανισότητες ανά καλλιέργεια και περιοχή, µε πιο σύγχρονες και εντατικές εκµεταλλεύσεις να συνυπάρχουν µε µικρούς, πολυτεµαχισµένους κλήρους που δυσκολεύονται να επενδύσουν. Το αποτέλεσµα είναι ότι η εκµηχάνιση δεν µεταφράζεται πάντα σε υψηλή παραγωγικότητα ή χαµηλό κόστος ανά µονάδα προϊόντος, καθώς συχνά λείπει η κλίµακα, η οργάνωση και η ενσωµάτωση ψηφιακών τεχνολογιών.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η αυξανόµενη είσοδος τρακτέρ από τρίτες χώρες λειτουργεί διττά. Από τη µία πλευρά, προσφέρει πιο προσιτές λύσεις σε παραγωγούς που δεν έχουν πρόσβαση σε ακριβό ευρωπαϊκό εξοπλισµό, διευκολύνοντας την ανανέωση του στόλου και συγκρατώντας το επενδυτικό κόστος. Από την άλλη, δηµιουργεί ερωτήµατα για την ποιότητα, τη διάρκεια ζωής, τη διαθεσιµότητα ανταλλακτικών και τη συνολική τεχνική υποστήριξη, ενώ ταυτόχρονα ασκεί πίεση στους παραδοσιακούς προµηθευτές και αναδιαµορφώνει τον ανταγωνισµό στην αγορά αγροτικών µηχανηµάτων. Σε κάθε περίπτωση, η πραγµατική πρόκληση δεν είναι µόνο η προέλευση του εξοπλισµού, αλλά το κατά πόσο αυτός εντάσσεται σε ένα πιο αποδοτικό, τεχνολογικά εξελιγµένο και οικονοµικά βιώσιµο παραγωγικό µοντέλο.
Να αναφερθεί πάντως ότι στη φετινή Agrotica έκαναν αισθητή την… απουσία τους οι λεγόµενοι «τουρίστες», τόσο της έκθεσης όσο και της αγροτικής παραγωγής. Έλειπαν, κι αυτό ίσως είναι καλό για το θεσµό, οι «αγρότες» που δεν φηµίζονται για το οργανωτικό τους πνεύµα, εκείνοι που µάλλον φυτοζωούν στον κλάδο, κυρίως ως κυνηγοί κοινοτικών ενισχύσεων, αποζηµιώσεων και εν γένει παροχών του κράτους και που βλέπουν την έκθεση περισσότερο σαν εκδροµή αναψυχής παρά σαν πεδίο προσέγγισης της γνώσης και δικτύωσης µε τους συντελεστές του χώρου.
Το εξώφυλλο του Profi, που κυκλοφορεί
το Σάββατο 4 Απριλίου μαζί με την Agrenda
