Φόρτωση Text-to-Speech…
Η Ελλάδα, όπως και η Ευρώπη, είναι πιθανό να υποδεχθεί πρόσφυγες από το Ιράν και τις γύρω χώρες, ανάλογα βέβαια με τη χρονική διάρκεια των επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή.
Eντονος προβληματισμός επικρατεί στο κυβερνητικό επιτελείο καθώς φαίνεται ότι οι συνέπειες δεν θα είναι μόνον οι διαφαινόμενες οικονομικές, ενώ δύσκολα μπορούν να εκτιμηθούν και ακόμη περισσότερο να προβλεφθούν.
Εντονο εμφανίζεται το ενδεχόμενο ριζοσπαστικοποίησης μουσουλμανικών ομάδων που βρίσκονται στη χώρα – «Παγώνει» η εξέταση αιτημάτων ασύλου Ιρανών πολιτών.
Ταυτόχρονα, όμως, έντονο εμφανίζεται το ενδεχόμενο ριζοσπαστικοποίησης μουσουλμανικών ομάδων που βρίσκονται στην Ελλάδα είτε γιατί τρομοκρατικά δίκτυα θα ενεργοποιηθούν από το Ιράν, είτε γιατί θα λειτουργήσουν θρησκευτικά αντανακλαστικά.
Χαρακτηριστικά, η Κοινότητα Σιιτών Μουσουλμάνων Ελλάδος οργάνωσε τον Οκτώβριο του 2024 επιμνημόσυνη εκδήλωση για τον ηγέτη της Χεζμπολάχ, Σαγιέντ Χασάν Νασράλα. Υπενθυμίζεται ότι ο Νασράλα είχε σκοτωθεί τον Σεπτέμβριο από ισραηλινή αεροπορική επιδρομή στη Βηρυτό.
Η πλευρά της Τουρκίας
«Αν οι επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή εξελιχθούν σε έναν πόλεμο του Ισλάμ εναντίον της Δύσης, οι συνέπειες θα είναι τρομακτικές», τονίζει ο κ. Δημήτρης Κούρκουλας, πρώην υφυπουργός Εξωτερικών και πρέσβης της Ευρωπαϊκής Ενωσης στον Λίβανο την περίοδο 1997-2001. Ηδη πολίτες από το Ιράν έχουν περάσει στην Τουρκία, ενώ όλο και περισσότεροι πληθυσμοί μετακινούνται κοντά στα σύνορα. Από την πλευρά της Τουρκίας έχει διατυπωθεί η πρόθεση «να ληφθούν μέτρα», καθώς η υποδοχή νέου κύματος προσφύγων προκαλεί αντιδράσεις στο εσωτερικό της χώρας.

Στην Ελλάδα, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Θάνος Πλεύρης ανακοίνωσε ότι θα «διευρυνθεί η παρακολούθηση των Ιρανών οι οποίοι ζητούν άσυλο στην Ελλάδα», χωρίς ωστόσο να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες. Οπως ανακοινώθηκε, η εξέταση αιτημάτων ασύλου Ιρανών πολιτών «παγώνει» προς το παρόν λόγω ακριβώς της κατάστασης που επικρατεί στη χώρα και η οποία είναι απρόβλεπτη και ευμετάβλητη. Ωστόσο, όπως διευκρινίζεται από το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου, οι Ιρανοί πολίτες έχουν δικαίωμα να καταθέσουν αίτημα ασύλου.
Το 2025 έλαβαν προσφυγικό καθεστώς 280 άτομα στην Ελλάδα και τρία επικουρική προστασία (είναι περίπου καθεστώς ασύλου, αλλά επανεξετάζεται σε ένα χρόνο), ενώ απορρίφθηκαν 222 αιτήματα (στοιχεία υπουργείου Μετανάστευσης). Υπολογίζεται ότι περίπου 5.000 Ιρανοί έχουν λάβει άσυλο στην Ελλάδα την τελευταία δεκαετία, ενώ η βασική χώρα υποδοχής Ιρανών στην Ευρώπη είναι η Γερμανία. Σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού είναι γυναίκες που αναζήτησαν προστασία λόγω του καθεστώτος στο Ιράν.

Οπως αναφέρει έκθεση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για το Ασυλο που δημοσιεύθηκε τον περασμένο Ιούνιο και αφορά εκτιμήσεις για πιθανές μεταναστευτικές ροές λόγω γεωπολιτικών κινδύνων προς την Ευρωπαϊκή Ενωση, «ακόμη και μερική αποσταθεροποίηση του Ιράν, μιας χώρας με πληθυσμό 90 εκατομμυρίων, θα μπορούσε να προκαλέσει προσφυγικές ροές πρωτοφανούς μεγέθους στην Ευρώπη. Εκτοπισμός του 10% του πληθυσμού θα μπορούσε να φέρει τον υψηλότερο αριθμό προσφύγων στην Ευρώπη».
Η επόμενη μέρα
Η αποσταθεροποίηση στην περιοχή είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει σε μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών και αλυσιδωτές αντιδράσεις.
Κυβερνητικοί κύκλοι ανέφεραν χθες στην «Κ» ότι υπάρχουν δύο σημαντικοί φόβοι.
- Ο ένας αφορά το γεγονός ότι το Ιράν συγκρατεί μεγάλο μέρος πληθυσμού από το Αφγανιστάν, οπότε ενδεχόμενη κατάρρευση θα φέρει νέο μεταναστευτικό κύμα Αφγανών.
- Ο δεύτερος αφορά την επόμενη μέρα στο Ιράν και το ενδεχόμενο να υπάρξουν εσωτερικές συγκρούσεις που θα οδηγήσουν μέρος του πληθυσμού να μετακινηθεί σε ασφαλέστερες περιοχές.
«Μετακινήσεις πληθυσμών σίγουρα θα υπάρξουν», τονίζει ο κ. Κούρκουλας, ο οποίος διατηρεί στενές σχέσεις με τον Λίβανο. «Ηδη χιλιάδες Λιβανέζοι αυτές τις ημέρες περνούν στη Συρία λόγω της κατάστασης. Τα προηγούμενα χρόνια ο Λίβανος, μια χώρα 4,5 εκατομμυρίων, βρέθηκε να φιλοξενεί 2,5 εκατομμύρια Σύρους».

Ο κ. Κούρκουλας αναφέρει ότι η κατάσταση στη Μέση Ανατολή δεν θα τελειώσει εύκολα και οι οικονομικές συνέπειες θα είναι μεγάλες και δευτερογενώς θα οδηγήσουν σε μετανάστευση. «Για παράδειγμα, στα Αραβικά Εμιράτα εργάζονται χιλιάδες Πακιστανοί, Αιγύπτιοι, Παλαιστίνιοι. Αν δεν υπάρχει δουλειά, οι άνθρωποι αυτοί θα αναγκαστούν να φύγουν και να μεταναστεύσουν αλλού», εξηγεί. «Αν επίσης στο Ιράν επικρατήσει ένα βίαιο καθεστώς, και πάλι πολλοί θα φύγουν για να γλιτώσουν. Είμαστε ακόμη στην αρχή», καταλήγει.
Την ίδια στιγμή, οι Ιρανοί που βρίσκονται στην Ελλάδα δηλώνουν χαρούμενοι από τις εξελίξεις – οι περισσότεροι όντας αντίθετοι στο καθεστώς δεν είχαν καν τη δυνατότητα εδώ και χρόνια να επισκεφθούν τη χώρα τους.

