Το 2025 σηματοδοτεί μια εξαιρετικά δραστήρια χρονιά για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών υπό τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ.
Παρά τις προεκλογικές του υποσχέσεις να μειώσει τη συμμετοχή των ΗΠΑ σε ξένους πολέμους, η κυβέρνηση Τραμπ έχει αυξήσει σημαντικά τον αριθμό των επιθέσεων σε διάφορες χώρες, με στόχο –όπως υποστηρίζει- την καταπολέμηση τρομοκρατικών ομάδων, την προστασία αμερικανικών συμφερόντων και την ανάληψη στρατηγικών δράσεων για την ασφάλεια των ΗΠΑ.
Από τη Βενεζουέλα έως τη Μέση Ανατολή, οι επεμβάσεις του Τραμπ έχουν προκαλέσει παγκόσμια αναταραχή, σύμφωνα με το Al Jazeera.
Η Βενεζουέλα και η Καραϊβική Θάλασσα
Η πιο πρόσφατη στρατιωτική δράση των ΗΠΑ το 2025 αφορά τη Βενεζουέλα. Ο Τραμπ επιβεβαίωσε επιθέσεις σε αποβάθρες και πλοία που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, μετέφεραν ναρκωτικά.
Οι ΗΠΑ άρχισαν να στοχεύουν βενεζουελάνικα πλοία στην Καραϊβική και τον ανατολικό Ειρηνικό από τον Σεπτέμβριο, καταγράφοντας πάνω από 30 επιθέσεις σε μικρά σκάφη.
Η κυβέρνηση Τραμπ ισχυρίζεται ότι αυτά τα σκάφη συνδέονται με τρομοκρατικές οργανώσεις όπως η Tren de Aragua και ο Κολομβιανός Εθνικός Απελευθερωτικός Στρατός, αν και δεν έχουν παρουσιαστεί αποδείξεις.
Η επίθεση στη Βενεζουέλα συνοδεύτηκε από κατάσχεση δύο πετρελαιοφόρων στα ανοικτά των ακτών της χώρας, με στόχο να πλήξει την κύρια οικονομική πηγή της κυβέρνησης Μαδούρο.
Η Human Rights Watch ανέφερε ότι τουλάχιστον 95 άτομα έχασαν τη ζωή τους από τις επιθέσεις κατά των σκαφών, κατηγορώντας τις ΗΠΑ για «εκτός δικαστικής διαδικασίας εκτελέσεις».
Το Καράκας καταγγέλλει τις ΗΠΑ ότι χρησιμοποιούν τις κατηγορίες για διακίνηση ναρκωτικών ως πρόσχημα για να επιδιώξουν αλλαγή κυβέρνησης, ενώ ο Τραμπ χαρακτήρισε τη Βενεζουέλα «ναρκοκράτορα» και προέβλεψε το τέλος του προέδρου Μαδούρο.
Η Νιγηρία και οι επιθέσεις κατά του ISIL
Την ημέρα των Χριστουγέννων του 2025, οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν την πρώτη «ισχυρή και θανατηφόρα» επίθεση εναντίον ομάδων που συνδέονται με το ISIL (παλαιότερη ονομασία για το Ισλαμικό Κράτος) στη βορειοδυτική Νιγηρία.
Η επίθεση επικεντρώθηκε στην πολιτεία Σοκότο, όπου η κυβέρνηση των ΗΠΑ υποστηρίζει ότι δραστηριοποιούνται τρομοκρατικές ομάδες, όπως η νεοσύστατη ομάδα «Lakurawa», η οποία πιθανώς έχει σχέσεις με το ISIL ή την Αλ Κάιντα.
Η Αμπούτζα συνεργάστηκε με τις ΗΠΑ σε αυτή την επιχείρηση, ενώ ο αριθμός των θυμάτων και οι λεπτομέρειες παραμένουν ασαφείς. Η Ουάσιγκτον παρουσίασε την επιχείρηση ως προστασία της χριστιανικής κοινότητας στη Νιγηρία, αν και η κυβέρνηση της χώρας υποστηρίζει ότι η βία πλήττει και τις δύο θρησκευτικές κοινότητες. Οι αναλυτές θεωρούν ότι η χρονική στιγμή της επίθεσης εξυπηρετούσε επίσης εσωτερικούς πολιτικούς στόχους στις ΗΠΑ.
Σομαλία: Αμερικανικές αεροπορικές επιθέσεις
Στη Σομαλία, οι ΗΠΑ ενίσχυσαν δραματικά τις αεροπορικές επιθέσεις τους κατά ένοπλων ομάδων, συμπεριλαμβανομένων της Αλ-Σαμπάμπ και του ISIS-Σομαλία.
Οι επιθέσεις αυτές εντάσσονται σε μια μακροχρόνια στρατιωτική παρουσία, η οποία ενισχύθηκε κατά τη δεύτερη θητεία του Τραμπ. Σύμφωνα με αναλυτές, φέτος έχουν πραγματοποιηθεί τουλάχιστον 111 αεροπορικές επιδρομές, υπερβαίνοντας τον αριθμό των επιθέσεων των προηγούμενων κυβερνήσεων μαζί.
Οι συνέπειες για τους αμάχους ήταν σοβαρές: σε μία μόνο επίθεση στο Lower Juba σκοτώθηκαν τουλάχιστον 11 άτομα, επτά εκ των οποίων παιδιά. Παράλληλα, οι ΗΠΑ δεν δημοσιοποιούν τα πλήρη στοιχεία για τους θανάτους αμάχων, γεγονός που έχει προκαλέσει επικρίσεις από διεθνείς οργανισμούς.
Συρία και αντίποινα
Στη Συρία, οι αμερικανικές δυνάμεις πραγματοποίησαν επιθέσεις σε 70 θέσεις του ISIS τον Δεκέμβριο του 2025, σε αντίποινα για προηγούμενη επίθεση που κόστισε τη ζωή δύο Αμερικανών στρατιωτών και ενός αμάχου διερμηνέα.
Η επιχείρηση ονομάστηκε «Hawkeye» και στόχευσε εγκαταστάσεις του ISIS, προκαλώντας ζημιές σε οχυρά και αποθήκες όπλων.
Η δράση αυτή αποτελεί συνέχεια της μακροχρόνιας παρουσίας των ΗΠΑ στη Συρία, που ξεκίνησε με πρόσχημα την καταπολέμηση του Ισλαμικού Κράτους , και χαρακτηρίζεται από την ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας σε κρίσιμες περιοχές της χώρας.
«Με την παρούσα ανακοινώνω ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες προβαίνουν σε πολύ σοβαρά αντίποινα, όπως υποσχέθηκα, εναντίον των δολοφόνων τρομοκρατών που ευθύνονται», έγραψε ο Τραμπ στο Truth Social στις 19 Δεκεμβρίου.
«Χτυπάμε πολύ σκληρά τα οχυρά του ISIS στη Συρία, ένα μέρος που έχει ποτιστεί με αίμα και έχει πολλά προβλήματα, αλλά που έχει λαμπρό μέλλον αν καταφέρει να εξαλειφθεί το ISIS», πρόσθεσε, προειδοποιώντας για περαιτέρω επιθέσεις εναντίον μελών των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων.
Ιράν: Το μεγάλο «μπαμ» στις πυρηνικές εγκαταστάσεις
Εν μέσω των βραχύβιων εχθροπραξιών που ξέσπασαν μεταξύ του Ιράν και του Ισραήλ νωρίτερα φέτος, οι ΗΠΑ παρενέβησαν και χτύπησαν τρεις βασικές πυρηνικές εγκαταστάσεις στο Ιράν στις 22 Ιουνίου.
Η κυβέρνηση Τραμπ υποστήριξε ότι οι επιθέσεις στόχευαν στην αποτροπή πυρηνικής απειλής από την Τεχεράνη. Οι επιθέσεις προκάλεσαν εκτεταμένες ζημιές και καθυστέρησαν το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα κατά περίπου δύο χρόνια.
Η στρατιωτική δράση προκάλεσε αντίποινα από το Ιράν, που επιτέθηκε συμβολικά σε αμερικανική βάση στο Κατάρ. Παρά την κλίμακα των επιθέσεων, δεν αναφέρθηκαν θάνατοι ή τραυματισμοί. Ο Τραμπ απείλησε για περαιτέρω επιθέσεις αν το Ιράν επιχειρήσει να αναπτύξει εκ νέου πυρηνικό πρόγραμμα.
Υεμένη και η αντιπαράθεση με τους Χούθι
Από τις αρχές του 2025, οι ΗΠΑ κλιμάκωσαν τις επιθέσεις εναντίον των Χούθι στη βορειοδυτική Υεμένη, με αεροπορικές και ναυτικές επιχειρήσεις που στόχευαν στρατιωτικές βάσεις, λιμάνια και υποδομές.
Οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι οι επιθέσεις πραγματοποιήθηκαν ως αντίποινα για τις επιθέσεις των Χούθι εναντίον πλοίων που συνδέονται με το Ισραήλ και διέρχονταν από την Ερυθρά Θάλασσα, σε ένδειξη αλληλεγγύης προς τη Γάζα.
Οι επιχειρήσεις κορυφώθηκαν με την «Operation Rough Rider», με αποτέλεσμα τον θάνατο δεκάδων μαχητών και αμάχων, ενώ οι επιθέσεις τερματίστηκαν τον Μάιο μετά από εκεχειρία.
Οι διαφορές στις αναφορές για τον αριθμό των θυμάτων υπογραμμίζουν την πολυπλοκότητα και την παραπληροφόρηση που συνοδεύει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Υεμένη.
Ιράκ: Στόχευση ηγετικών στελεχών του ISIS
Τον Μάρτιο του 2025, οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν επιδρομές στην επαρχία Αλ-Ανμπάρ του Ιράκ, σκοτώνοντας τον δεύτερο στην ιεραρχία του ISIS, Αμπντάλα «Αμπού Καντίτζα» Μάλι Μουσλί αλ-Ριφάι, και ένα ακόμη μέλος της οργάνωσης.
Οι επιχειρήσεις πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία με τις ιρακινές αρχές και είχαν ως στόχο την εξουδετέρωση ηγετικών στελεχών του Ισλαμικού Κράτους, υπογραμμίζοντας την στρατηγική συνεργασία ΗΠΑ-Ιράκ στον τομέα της ασφάλειας.
Σε μια εορταστική ανάρτηση στο Truth Social την επόμενη μέρα, ο Τραμπ επαίνεσε τις αμερικανικές δυνάμεις για την ενέργεια.
«Σήμερα, ο φυγάς ηγέτης του ISIS στο Ιράκ σκοτώθηκε», έγραψε ο Τραμπ.
«Κυνηγήθηκε αμείλικτα από τους ατρόμητους πολεμιστές μας. Η άθλια ζωή του τερματίστηκε, μαζί με ένα άλλο μέλος του ISIS, σε συντονισμό με την ιρακινή κυβέρνηση και την κουρδική περιφερειακή κυβέρνηση. ΕΙΡΗΝΗ ΜΕΣΩ ΔΥΝΑΜΗΣ!»
Οι κωλοτούμπες του Τραμπ
Ο Τραμπ κέρδισε την ευρεία υποστήριξη πολλών Αμερικανών που είχαν κουραστεί από την δαπανηρή εμπλοκή της χώρας στη Μέση Ανατολή, όταν υποσχέθηκε κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας για την πρώτη θητεία του ως πρόεδρος να θέσει την «Αμερική πρώτα» και να σταματήσει την εμπλοκή των ΗΠΑ σε ξένους συγκρούσεις.
Σε μια προεδρική συζήτηση, ο Τραμπ κατηγόρησε την προηγούμενη κυβέρνηση Μπους για την αποτυχία της στην αντιμετώπιση των συνεπειών των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στη Νέα Υόρκη και είπε ότι «ο πόλεμος στο Ιράκ είναι ένα μεγάλο λάθος… Ξοδέψαμε δύο τρισεκατομμύρια δολάρια και χάσαμε χιλιάδες ζωές».
Στην αρχή της δεύτερης θητείας του, τον Ιανουάριο του 2025, ο Τραμπ υποσχέθηκε να αποκαταστήσει την ειρήνη, θέτοντας τέλος στις συνεχιζόμενες παγκόσμιες συγκρούσεις.
Η επιτυχία του, όπως είπε κατά την ομιλία του κατά την ορκωμοσία, θα κριθεί «από τις μάχες που κερδίζουμε, αλλά και από τους πολέμους που τερματίζουμε – και ίσως το πιο σημαντικό, από τους πολέμους στους οποίους δεν εμπλεκόμαστε ποτέ».
Αν και ο Τραμπ έχει συμβάλει στην παύση ορισμένων συγκρούσεων σε όλο τον κόσμο φέτος, σύμφωνα με τον Σαράνγκ Σιντόρε, επικεφαλής του Global South στο Quincy Institute for Responsible Statecraft με έδρα τις ΗΠΑ, οι προσπάθειές του «στερούνται της λεπτότητας, της συνέπειας και της διακριτικής διπλωματίας που συνήθως απαιτείται στις παγκόσμιες συγκρούσεις».
Επιπλέον, ειδικά στη Νότια Αμερική, ο Τραμπ φαίνεται να επιστρέφει στις παλιές εποχές του 20ού αιώνα, όταν η αμερικανική επέμβαση ανέτρεψε πολλές κυβερνήσεις, από τη Βραζιλία έως τη Βολιβία.
«Η κλιμακούμενη επίθεση της Ουάσιγκτον στη Λατινική Αμερική και οι επιθέσεις στη Νιγηρία και τη Σομαλία είναι εν μέρει θεατρικές πράξεις που έχουν τις ρίζες τους σε εσωτερικούς παράγοντες της εξωτερικής πολιτικής», δήλωσε ο Σιντόρε.
