Φόρτωση Text-to-Speech…
Το 2026 είναι η χρονιά που θα μπει πιο επιτακτικά το ερώτημα περί αυτοδυναμίας ή κυβέρνησης συνεργασιών. Η Ν.Δ. με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να είναι σε εξέλιξη έχει συσπειρώσει τις δυνάμεις της. Η δημοσκοπική ανάκαμψη που παρουσιάζει είναι ο λόγος που «φούντωσε» η κουβέντα για πρόωρες εκλογές. Τα σενάρια διέψευσε και χθες ο Παύλος Μαρινάκης, δηλώνοντας στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ πως οι κάλπες θα στηθούν το 2027. Παρ’ όλα αυτά η «γαλάζια» παράταξη βρίσκεται στην εκτίμηση ψήφου λίγο πάνω από το 30%, σχετικά μακριά από τη ζώνη της αυτοδυναμίας που αποτελεί τον πρωταρχικό στόχο. Σαφώς μια παράταση των εχθροπραξιών σε βάθος χρόνου, με τις υποκλοπές και τον ΟΠΕΚΕΠΕ να επανέρχονται στο προσκήνιο, δύσκολα θα δώσει θετικό πρόσημο στα ποσοστά της.
Δεν αμφισβητείται πως ο Κυριάκος Μητσοτάκης αποτελεί τον μοναδικό πόλο σταθερότητας. Απέναντί του επιχειρεί να σταθεί το ΠΑΣΟΚ. Το συνέδριο του Κινήματος ολοκληρώθηκε, το μήνυμα ενότητας βγήκε, όμως δεν είναι τυχαίο πως η συζήτηση περιστράφηκε πολύ γύρω από τις συνεργασίες. Το κόμμα του Νίκου Ανδρουλάκη δεν έχει πείσει πως θα μπορέσει να κλείσει την «ψαλίδα» με τη Ν.Δ. Οι μνήμες στο ΠΑΣΟΚ είναι ακόμη νωπές, καθώς μετά τη συγκυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου έφθασε, τον Ιανουάριο του 2015, σε ιστορικό χαμηλό καταγράφοντας ποσοστό 4,68%.
Από το 2023 και την κατάρρευση του ΣΥΡΙΖΑ το πολιτικό σύστημα κινείται με τη λογική του «ενάμισι κόμματος», εξέλιξη που ευνοεί τη Ν.Δ. Ο δικομματισμός αποτελεί παρελθόν. Κάτι ανάλογο είχε συμβεί και στις δύο εκλογικές αναμετρήσεις του 2012. Τον Μάιο, Ν.Δ. – ΣΥΡΙΖΑ συγκέντρωναν μαζί ποσοστό 35,64% και ένα μήνα μετά 56,55%. Η διόρθωση ήταν άμεση και οι τρεις κάλπες που ακολούθησαν επανέφεραν τα δύο μεγάλα κόμματα σε ποσοστά κοντά στο 70%. Κάτι τέτοιο σήμερα δεν φαίνεται να είναι εφικτό, με βασική αιτία τον κατακερματισμό στην αντιπολίτευση. Η εικόνα αναμένεται να επιδεινωθεί με τη συγκρότηση κομμάτων από τους Αλέξη Τσίπρα, Μαρία Καρυστιανού, ενώ άπαντες έχουν προεξοφλήσει τις δεύτερες κάλπες.
Διχασμένος ο κόσμος
Το δίλημμα περί σταθερότητας μέσω της αυτοδυναμίας ή «περιπέτειας» με «άγονες» εκλογές μπαίνει ήδη από κυβερνητικά στελέχη. Θυμίζουν τα επιτεύγματα των πλειοψηφικών κυβερνήσεων σε σχέση με τις περιόδους κρίσης που συνοδεύθηκαν από αναγκαστικές περιόδους συνεργασίας. Από το 1981 μέχρι και τις εκλογές του 2009 ο δικομματισμός ήταν πάντα κοντά στη ζώνη του 80%. Ο έλεγχος και η λογοδοσία που πρέπει να υπάρχουν μεταξύ των εταίρων αποτελούν τον αντίλογο όσων πιστεύουν πως η αλλαγή «πολιτικής σελίδας» απαιτεί συνεργατικές κυβερνήσεις. Το δίλημμα έχει μπει και στις δημοσκοπήσεις, με τον κόσμο να εμφανίζεται διχασμένος. Το πρόβλημα είναι πως τα κόμματα δεν μπορούν να ξεπεράσουν τις διαφορές τους μέσα σε ένα τοξικό περιβάλλον και αυτό αποδείχθηκε από την αποτυχία ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και Νέας Αριστεράς να βρουν κοινό τόπο.
Το θέμα είχε θίξει τον Δεκέμβριο ο Ευάγγελος Βενιζέλος στον ΣΚΑΪ: «Οι μονοκομματικές κυβερνήσεις οι οποίες αναδεικνύουν μια μονοπρόσωπη εντέλει εξουσία, δηλαδή έναν πανίσχυρο αρχηγό της πλειοψηφίας, που είναι και πανίσχυρος πρωθυπουργός και έχει τον απόλυτο έλεγχο της Βουλής, της κυβέρνησης, καθορίζει τα πάντα, επιλέγει την ηγεσία της Δικαιοσύνης μόνος του, επιλέγει σε πολύ μεγάλο βαθμό τις ανεξάρτητες αρχές μόνος του… νομίζω ότι αυτό έχει τελειώσει». Η αναφορά του πρώην προέδρου του ΠΑΣΟΚ είχε προκαλέσει την αντίδραση του καθηγητή Νίκου Αλιβιζάτου. Με άρθρο του στην «Κ», αφού είχε επισημάνει την απουσία συναινετικής παράδοσης στη νεότερη Ιστορία της χώρας, είχε θεωρήσει απίθανο «να γυρίσουμε σελίδα και να περάσουμε σε μια εκδοχή συναινετικής αντιπαράθεσης με κυβερνήσεις συνεργασίας, του είδους αυτών που ευδοκιμούν στις χώρες της Κεντρικής και της Βόρειας Ευρώπης».
