Από βαριές «βαλκανικές» ασθένειες πάσχει το οδικό δίκτυο της Ρουμανίας, στο οποίο εστίασε το ελληνικό ενδιαφέρον αυτή την εβδομάδα εξαιτίας του τραγικού δυστυχήματος με επτά φίλους του ΠΑΟΚ νεκρούς στον αυτοκινητόδρομο Βουκουρεστίου-Τιμισοάρας. Η ρουμανική κυβέρνηση έχει ανακοινώσει φιλόδοξα σχέδια αναδόμησης του δικτύου της, αλλά η πείρα από καθυστερήσεις και ακυρώσεις έργων δεν επιτρέπει αισιοδοξία.
Δεν είναι μόνο η διαβόητη Εθνική Οδός 6 (DN6), γνωστός στη Ρουμανία και ως ο «Δρόμος του Θανάτου», με τις δεκάδες νεκρούς κάθε χρόνο που στον φετινό απολογισμό της θα έχει και τα επτά παιδιά από τη Βόρεια Ελλάδα. Γενικά το οδικό δίκτυο πάσχει στη χώρα που είναι ένα από τα νεότερα μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Η βαλκανική χώρα θρήνησε το 2025 1.293 νεκρούς στους δρόμους της, δηλαδή σχεδόν τέσσερις νεκρούς κάθε μέρα, είτε καθημερινή είτε αργία, σε 3.950 τροχαία περιστατικά, που άφησαν επίσης 3.125 τραυματίες με σοβαρά τραύματα, σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά της ρουμανικής αστυνομίας.
Πάντως τα στοιχεία αυτά συνιστούν μείωση σε σχέση με την ακόμη χειρότερη καταγραφή του 2024, δηλαδή 12,5% λιγότεροι νεκροί, 6,7% λιγότερα ατυχήματα και δυστυχήματα και 3,8% λιγότεροι σοβαρά τραυματισμένοι.
Με βάση στοιχεία του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Οδικής Ασφάλειας, το 2024 η Ρουμανία είχε αναλογικά το χειρότερο ποσοστό νεκρών στους δρόμους, με 78 νεκρούς ανά εκατομμύριο πληθυσμού, πάνω και από τη Βουλγαρία (74 ανά εκατομμύριο). Η Ελλάδα είχε 64 ανά εκατομμύριο. Το 2017 το ποσοστό στη Ρουμανία ήταν στους 98 θανάτους ανά εκατομμύριο.
Κρατική πρόοδος
Η Ρουμανία έχει σημειώσει σημαντικές προόδους τις δύο τελευταίες δεκαετίες στην οργάνωση του κράτους της, χάρη και στην ένταξη στην Ε.Ε., αποτινάσσοντας σε μεγάλο βαθμό την αρνητική εικόνα του παρελθόντος, επί εποχής Τσαουσέσκου και αμέσως μετά.
Πληθώρα κονδυλίων, εθνικών και ευρωπαϊκών, έχουν μεταμορφώσει το κράτος και αρκετές υποδομές, και όσοι είχαν στην Ελλάδα άμεση εμπειρία από τη ρουμανική πυροσβεστική υπηρεσία που βοήθησε στην κατάσβεση πυρκαγιών εδώ, αλλά και οι Ουκρανοί πρόσφυγες που κατέφυγαν στη Ρουμανία όταν η Ρωσία εισέβαλε στη χώρα τους και τους αγκάλιασαν οι ρουμανικές αρχές, μπορούν να καταθέσουν υπέρ της οργάνωσης του ρουμανικού κράτους.
Στους δρόμους όμως η Ρουμανία αναστενάζει… Πέρα από τον βαρύτατο φόρο αίματος, υπολογίζεται ότι η κακή κατάσταση του οδικού δικτύου κοστίζει στην οικονομία της Ρουμανίας περί το 2% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος της, σύμφωνα με στοιχεία του 2019.
Είναι γεγονός ότι γίνεται προσπάθεια βελτίωσης, και οι υποδομές μεταφορών της Ρουμανίας έχουν δει μια σημαντική αύξηση σε έργα και επενδύσεις. Η κυβέρνηση θα διαθέσει περίπου 25 δισεκατομμύρια λέι (σχεδόν 5 δισ. ευρώ) για οδικά έργα το 2026, κάτι που συνιστά μια άνευ προηγουμένου εστίαση σε αυτοκινητόδρομους και εμπορευματικούς διαδρόμους.
Στα μέσα του 2025, η Ρουμανία είχε περίπου 1.325 χιλιόμετρα αυτοκινητοδρόμων σε λειτουργία (1.188 χιλιόμετρα αυτοκινητοδρόμων και 138 χιλιόμετρα οδών ταχείας κυκλοφορίας), με άλλα 741 χιλιόμετρα υπό κατασκευή και 669 χιλιόμετρα σε στάδια δημοπράτησης.
Εως το 2030, η Ρουμανία σχεδιάζει να διπλασιάσει το δίκτυο αυτοκινητοδρόμων της, να εκσυγχρονίσει στρατηγικές σιδηροδρομικές διαδρομές, να επεκτείνει τις αστικές μεταφορές και να συνδέσει περιοχές που ήταν από καιρό απομονωμένες. Η πρόκληση είναι τεράστια, αλλά το αποτέλεσμα θα μπορούσε να μεταμορφώσει τη θέση της χώρας στον χάρτη μεταφορών της Ευρώπης.
Βασικά έργα περιλαμβάνουν τον άξονα A7 Βορρά-Νότου που εκτείνεται από το Πλοέστι έως το Σιρέτ, ο οποίος θα βοηθήσει τις μεταφορές προς τα ουκρανικά σύνορα, και αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του 2026. Ενα άλλο είναι ένας αυτοκινητόδρομος ταχείας κυκλοφορίας 11 χιλιομέτρων που συνδέει το Σάτου Μάρε με τα σύνορα της Ρουμανίας με την Ουγγαρία, όχι μακριά από την Τιμισοάρα. Η Περιφερειακή Οδός A0 του Βουκουρεστίου, κάτι σαν την Αττική Οδό για την Αθήνα, θα διευκολύνει την εμπορευματική και επιβατική κυκλοφορία γύρω από την πρωτεύουσα, με το νότιο μισό να χρησιμοποιείται ήδη.
Οι βαλκανικές ασθένειες όμως επιμένουν: Πριν μερικούς μήνες ο υπουργός Επενδύσεων και Ευρωπαϊκών Εργων, Ντράγκος Πίσλαρου, παραδέχθηκε δημοσίως την απώλεια κονδυλίων από το Ταμείο Ανάκαμψης, που προορίζονταν για τους αυτοκινητοδρόμους Α7 και Α8, εξαιτίας καθυστερήσεων.
Πριν μερικά χρόνια ένας Ρουμάνος επιχειρηματίας θέλησε να διαμαρτυρηθεί για την κακή κατάσταση των αυτοκινητοδρόμων στη χώρα του και έφτιαξε έναν αυτοκινητόδρομου του… ενός μέτρου, βάζοντας πλάι του τρακαρισμένα οχήματα και μια νεκροφόρα.
Η εντυπωσιακή εικόνα του λεγόμενου μικρότερου αυτοκινητοδρόμου στον κόσμο έκανε το 2019 τον γύρο της Ευρώπης, αναδεικνύοντας το πρόβλημα των ρουμανικών οδών. Επτά χρόνια μετά, το πρόβλημα παραμένει…
Με πληροφορίες από Romania Insider, BBC, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, SNAP
