Από το βήμα του 4ου Συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ, ο Γιώργος Παπανδρέου κατέθεσε με την ομιλία του «πρόταση δημοκρατικής, ριζοσπαστικής ανασυγκρότησης της χώρας», ένα «πλαίσιο για διάλογο για μια παράταξη μεγάλη ενωτική και νικηφόρα», όπως είπε. «
Το ΠΑΣΟΚ δεν επιστρέφει για να διαχειριστεί καλύτερα αυτό που υπάρχει. Επιστρέφει για να αλλάξει τον τρόπο που λειτουργεί η χώρα», υπογράμμισε.
Ξεκινώντας με μια φράση που χρησιμοποίησε προ ετών – «σοσιαλισμός ή βαρβαρότητα»- ο Γιώργος Παπανδρέου επεσήμανε πως το νόημα της ήταν ότι «ή θα πάμε σε μια κοινωνία απελευθέρωσης, δικαιοσύνης, δημοκρατικού ελέγχου – ή θα βυθιστούμε σε μια νέα μορφή βαρβαρότητας», δηλαδή στην «επιστροφή σε κοινωνίες με τεράστια δύναμη, αλλά χωρίς ηθικό και δημοκρατικό έλεγχο πάνω σε αυτή τη δύναμη».
Ανέφερε ότι προχθές, στη Γενεύη, όπου προήδρευσε επιτροπής 130 πρώην ηγετών δημοκρατικών κρατών, το κεντρικό ερώτημα ήταν «γιατί καταρρέει η εμπιστοσύνη στους θεσμούς», για να σημειώσει ότι η απάντηση έχει πέντε πρόσωπα: Ανισότητα, μετατροπή του πλούτου σε εξουσία, ανασφάλεια, χειραγώγηση της πληροφορίας και κατάλυση κάθε κανόνα.
Ο κ. Παπανδρέου σημείωσε ότι κοινή πηγή των παραπάνω είναι η «εξουσία χωρίς ηθικούς κανόνες, εξουσία χωρίς δημοκρατικό έλεγχο». Περνώντας στην κριτική στην κυβέρνηση Μητσοτάκη, σημείωσε ότι «στη χώρα μας αυτή η παθολογία έχει πρόσωπο και όνομα». Είπε ότι η ΝΔ πράγματι είναι πολύ «αποτελεσματική», αλλά «στο να φροντίζει τους λίγους», ενώ «στους πολλούς προσφέρει φόβο και αβεβαιότητα, επιδόματα αντί για δικαιώματα».
Πρόσθεσε ότι «τα ευρωπαϊκά κονδύλια -που έπρεπε να πάνε σε πράσινη, καινοτόμο, περιφερειακή ανάπτυξη- πηγαίνουν πάλι σε λίγα μεγάλα ολιγαρχικά συμφέροντα». Αναφερθείς στα Τέμπη, τον ΟΠΕΚΕΠΕ, τις υποκλοπές και τις απευθείας αναθέσεις σε συμβουλευτικές εταιρείες, υποστήριξε ότι το κράτος δικαίου είναι «έννοια ασύμβατη με τις επιλογές αυτής της κυβέρνησης». «Με τις πολιτικές τους, διαχρονικά, είναι εκείνοι που έχουν απαξιώσει την Ελλάδα και υπονομεύσει τη δύναμη και φωνή μας στην Ευρώπη και διεθνώς», σημείωσε.
Ο πρώην πρωθυπουργός ανέφερε ότι «την κρίση χρεοκοπίας δεν την έφερε το ΠΑΣΟΚ, αλλά «τα τεράστια ελλείμματα της ΝΔ», ότι «τα μνημόνια δεν ήταν αποτέλεσμα διακυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ -ήταν αποτέλεσμα χρόνων κατασπατάλησης και λεηλασίας από τη Δεξιά», ότι «η διαφθορά δεν άνθισε επί ΠΑΣΟΚ», αλλά «άνθισε και ανθίζει επί ΝΔ». Σχολίασε ότι «στην παραδοσιακή Αριστερά το γνώριζαν – και επέλεξαν να το συγκαλύψουν. Ξέπλυναν τη Δεξιά για να χτυπήσουν το ΠΑΣΟΚ». Τόνισε ότι «θέλουμε την ενότητα των ευρύτερων δημοκρατικών και προοδευτικών δυνάμεων. Όχι όμως στην βάση μιας ψεύτικης ανάγνωσης της ιστορίας».
Σημείωσε ότι «η παραδοχή της αλήθειας για την οικονομική και θεσμική κρίση στη χώρα μας πρέπει να αποτελέσει τη βάση για να μπορούμε να χτίσουμε νέα πορεία ενότητας» και ότι «θέλουμε τη συσπείρωση και την ενότητα των δημοκρατικών δυνάμεων της χώρας. Γιατί θέλουμε την αλλαγή, την πλειοψηφία του λαού που ξέρουμε ότι είναι προοδευτική. Δεν αντέχει ούτε ο λαός ούτε η χώρα τη διακυβέρνηση της ΝΔ». Είπε ότι «το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής μπορεί και πρέπει να διαμορφώσει το πλαίσιο και τις προϋποθέσεις για αυτή την ενότητα και συνεργασία – με όποιο οργανωτικό τρόπο μπορεί να προκύψει».
Ολοκληρώνοντας την ομιλία του, ο κ. Παπανδρέου σχολίασε ότι «στις εκλογές που έρχονται η ΝΔ θα μας μιλήσει για σταθερότητα και ασφάλεια», και ζήτησε να μην παρασυρθεί κανείς, καθώς «αυτή η σταθερότητα αποδυναμώνει τον πολίτη». Καταληκτικά, παραπέμποντας στην «αυτοθεσπίζουσα κοινωνία» του Κορνήλιου Καστοριάδη, όπως είπε, σημείωσε ότι νέο μας Κοινωνικό Συμβόλαιο πρέπει να είναι για μια κοινωνία που συμμετέχει, που διεκδικεί, αποφασίζει και νομοθετεί για τον εαυτό της.
