τι ισχύει για παραγωγούς και παραλήπτες εμπόρους

του Γιώργου Παπαδημητρίου*

Το ποιος θα το εκδώσει ή όχι, είναι αλλουνού παπά ευαγγέλιο. Όµως, όλοι πρέπει να γνωρίζουν ότι µπορούν (υπό προϋποθέσεις) να εκδίδουν χειρόγραφο τιµολόγιο πώλησης, όµως αν αυτό δεν συνοδεύεται µε ψηφιακό δελτίο αποστολής, τα πράγµατα είναι πολύ σοβαρά και φτάνουν στα 5.000 ευρώ πρόστιµο για κάθε παράβαση.

1. Αγρότης ειδικού καθεστώτος

   ∆εν εκδίδει κάποιο στοιχείο διακίνησης (Ισχύει και για την Α’ Φάση και για τη Β’ Φάση και µετά). Γενική Εξαίρεση (ισχύει στο διηνεκές): Οι αγρότες του ειδικού καθεστώτος Φ.Π.Α. του Ν. 5144/2024, δεν εµπίπτουν στις διατάξεις του Ψηφιακού ∆ελτίου Αποστολής. Στοιχείο διακίνησης, στην περίπτωση αυτή, εκδίδει ο Αγοραστής/ Έµπορος. 

2. Αγρότης κανονικού καθεστώτοςΕκδίδει ψηφιακά παραστατικά διακίνησης (όπως όλοι οι άλλοι επιτηδευµατίες), από 1/12/2025 και µετά, τα οποία πρέπει να διαβιβάσει στο myDATA.
3. Ποσότητα – δυνατότητα αναγραφής του χαρακτηρισµού «προς ζύγιση»

   Προς Ζύγιση: Αφορά την περίπτωση κατά την οποία, πριν την εκκίνηση της διακίνησης, η ποσότητα δεν µπορεί να ζυγιστεί από την επιχείρηση που τη διενεργεί λόγω αντικειµενικής δυσκολίας, καθώς δεν διαθέτει πλάστιγγα. Εν προκειµένω, κατά την έκδοση του παραστατικού διακίνησης και διαβίβασής του στην ψηφιακή πλατφόρµα myDATA επιλέγεται η ένδειξη «Προς Ζύγιση» που καλύπτει την υποχρέωση της επιχείρησης να απεικονίζει κατά προσέγγιση την ποσότητα αυτή κατά τη διάρκεια της διακίνησης.

4. Έµπορος αγροτικών προϊόντων

Σύµφωνα µε την Α.1123/2024, Παράρτηµα II, 7.1 Έκδοση ∆ελτίου Αποστολής και Ποσοτικής Παραλαβής :

α) Όταν η παραλαβή γίνεται στις εγκαταστάσεις του εµπόρου ο λήπτης (στην προκειµένη περίπτωση ο έµπορος) των αποθεµάτων, όταν συναλλάσσεται µε µη υπόχρεους στην έκδοση παραστατικών διακίνησης (π.χ. αγρότες του Ειδικού Καθεστώτος) είτε µε υπόχρεους εκδότες που αρνούνται την έκδοση ή δεν εξέδωσαν παραστατικό διακίνησης (π.χ. αγρότες του Κανονικού Καθεστώτος), εκδίδει «∆ελτίο Ποσοτικής Παραλαβής».

Το δελτίο ποσοτικής παραλαβής εκδίδεται αποκλειστικά στην εγκατάσταση του παραλήπτη και όχι κατά τη διάρκεια της διακίνησης.

Σηµειώνεται ότι το «∆ελτίο Ποσοτικής Παραλαβής», διαβιβάζεται στην πλατφόρµα myDATA, από την έναρξη εφαρµογής της β’ φάσης (δηλ. από 1/5/2026 και µετά).

β) Όταν η παραλαβή γίνεται από τις εγκαταστάσεις (χωράφι) του αγρότη ή του αποστολέα τρίτου από τον παραλήπτη (στην προκειµένη περίπτωση ο έµπορος) µε δικά του µεταφορικά µέσα, το σχετικό παραστατικό διακίνησης δύναται να εκδίδεται και να διαβιβάζεται από αυτόν.

Το Αντίστροφο ∆ελτίο: Το αντίστροφο δελτίο (9.3 µε ένδειξη αντίστροφη διακίνηση), επιτρέπει στον παραλήπτη να εκδίδει δελτίο αποστολής όταν πηγαίνει ο ίδιος να παραλάβει τα αγαθά, από τον αποστολέα που για οποιονδήποτε λόγο δεν µπορεί να εκδώσει ψηφιακό δελτίο αποστολής.

Συγκεντρωτικό ∆ελτίο Αποστολής: Στην περίπτωση έκδοσης και διαβίβασης Τύπου Παραστατικού 9.2 – Συγκεντρωτικό ∆ελτίο Αποστολής, οι αναγραφόµενες ποσότητες κατά τη διακίνηση επηρεάζουν το πλήθος των ειδών που διακινούνται στο µεταφορικό µέσο και όχι των ειδών του αποθηκευτικού χώρου της εγκατάστασης των υπόχρεων οντοτήτων που εκκίνησε η διακίνηση.

Σε κάθε περίπτωση, οι υπόχρεες οντότητες δύναται να χρησιµοποιούν το Συγκεντρωτικό ∆ελτίο Αποστολής στην περίπτωση που δεν είναι γνωστά τα στοιχεία του Παραλήπτη ή κρίνεται επισφαλής η παραλαβή των διακινούµενων αγαθών. Στην περίπτωση αυτή ως Α.Φ.Μ. Λήπτη αναγράφονται εννέα µηδενικά (000000000) και το Συγκεντρωτικό ∆ελτίο Αποστολής συσχετίζεται µε τα παραστατικά διακίνησης που εκδίδονται κατά τη διάρκεια της διακίνησης και τεκµηριώνουν σε κάθε περίπτωση τον παραλήπτη των αγαθών που διακινούνται καθώς και το πλήθος των αγαθών που τελικά δεν παραδόθηκαν.

Ψηφιακό δελτίο αποστολής και αγρότες

Από 01/12/2025 πλέον υποχρεούται ο αγρότης να εκδίδει ψηφιακό δελτίο αποστολής. Αποτελεί σηµαντική ανάσα, η διατήρηση της δυνατότητας έκδοσης από τον αγοραστή, αντίστροφου δελτίου αποστολής. Θα γλιτώσουν το κλείσιµο χιλιάδες αγροτικές επιχειρήσεις.