Φόρτωση Text-to-Speech…
Η πρόταση της κυβέρνησης για τη συνταγματική αναθεώρηση δεν είναι μια «πολιτικά άδεια» πρόταση. Η βαθύτερη ανάγνωση των αλλαγών που προτείνει δείχνει ένα σαφές «κεντρώο και εκσυγχρονιστικό πρόσημο», επιβεβαιώνοντας όσους λένε εδώ και πολύ καιρό ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει αποφασίσει πως η μάχη των επόμενων εκλογών θα δοθεί ξανά στον ζωτικό χώρο του Κέντρου. Συνεπώς, πλην της ουσίας των αναθεωρητικών προτάσεων, είναι ξεκάθαρο ότι η Νέα Δημοκρατία επιχειρεί να φέρει το ΠΑΣΟΚ ενώπιον πρώιμων προεκλογικών διλημμάτων σε μια ατζέντα στρατηγικού και ιδεολογικού χαρακτήρα. Με άλλα λόγια, περίπου έναν χρόνο πριν από τις εκλογές, η κυβέρνηση επιχειρεί με ποδοσφαιρικούς όρους να φέρει το ΠΑΣΟΚ στο δικό της γήπεδο και να το κλείσει στα καρέ του.
Στο Μαξίμου εκτιμούν ότι το κόμμα του Νίκου Ανδρουλάκη είναι αναγκασμένο πλέον να πάρει θέση για τα βασικά ζητήματα που θα τεθούν στον δημόσιο διάλογο, γεγονός από το οποίο θεωρούν ότι μόνο ωφελημένοι μπορούν να βγουν. Εάν το ΠΑΣΟΚ συμφωνήσει έστω σε κάποια άρθρα, τότε το κυβερνών κόμμα θα εμφανιστεί ότι έχει αδιαμφισβήτητα την πρωτοβουλία των κινήσεων και ρυμουλκεί τον βασικό του αντίπαλο στις δικές του θέσεις, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την πολιτική του κυριαρχία.
Εάν το ΠΑΣΟΚ αρνηθεί οποιαδήποτε συναίνεση, τότε η Ν.Δ. θα επιχειρήσει να απευθυνθεί σε πρώτη φάση στη βάση του κόμματος. Δεν είναι τυχαία η έκφραση του Κυριάκου Μητσοτάκη στη συνέντευξη που παραχώρησε στον ΣΚΑΪ και τον Αλέξη Παπαχελά, ότι διεκδικεί ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ οι οποίοι μπορεί να συμφωνούν με τις προοπτικές που δίνει η κυβέρνηση και αιφνιδιάζονται όταν το ΠΑΣΟΚ γίνεται «ουρά της κ. Κωνσταντοπούλου».
Ο πρωθυπουργός μάλιστα κατέληξε με τη φράση «δεν έχουν συνηθίσει αυτό από το ΠΑΣΟΚ», δείχνοντας ευθέως ότι η απεύθυνση προς αυτό το κοινό είναι διαρκής και βασίζεται σε δημοσκοπικά δεδομένα. Τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το κυβερνητικό επιτελείο δείχνουν ότι περίπου ένας στους πέντε ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ αξιολογεί θετικά το έργο της κυβέρνησης.
«Καυτά» διλήμματα – Η Χαρ. Τρικούπη οδηγείται ενώπιον πρώιμων προεκλογικών διλημμάτων σε μια ατζέντα στρατηγικού και ιδεολογικού χαρακτήρα, τη στιγμή που η συνοχή του ΠΑΣΟΚ μοιάζει εύθραυστη.
Η ατζέντα της αναθεώρησης εκτιμάται ότι θα προκαλέσει και εσωτερικές εντάσεις στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Δεν πάει πολύς καιρός που εντός του ΠΑΣΟΚ είχαν εκφραστεί αποκλίνουσες απόψεις, για παράδειγμα, στο θέμα των μη κρατικών πανεπιστημίων. Κυβερνητικές πηγές δεν αποκλείουν να συμβεί το ίδιο και τώρα, που η συνοχή του «πράσινου» στρατοπέδου μόνο αδιατάρακτη δεν είναι.
Δύο τάσεις
Τι πραγματικά όμως συμβαίνει στο ΠΑΣΟΚ και τι στάση θα κρατήσει στην επικείμενη συζήτηση; Στο εσωτερικό του κόμματος υπάρχουν και για το θέμα της συνταγματικής αναθεώρησης διαφορετικές προσεγγίσεις. Σε αδρές γραμμές, γιατί υπάρχουν αρκετές αποχρώσεις, οι δύο διαφορετικές τάσεις είναι οι εξής: Η πρώτη λέει ότι θα πρέπει το θέμα της αναθεώρησης να προσεγγιστεί με ρεαλισμό και το ΠΑΣΟΚ σε αυτή την περίπτωση θα μπορούσε να υπερψηφίσει κάποιες αλλαγές, όπως του άρθρου 86 –περί ευθύνης υπουργών– ώστε να δείξει ότι είναι μια υπεύθυνη πολιτική δύναμη που δεν αρνείται τα πάντα.
Η άλλη προσέγγιση λέει ότι το ΠΑΣΟΚ ως αξιωματική αντιπολίτευση θα πρέπει να το πάει πιο σκληρά και να μη δώσει το παραμικρό άλλοθι στην κυβέρνηση, καταψηφίζοντας κάθε άρθρο. Η λογική αυτή είναι η επικρατέστερη αυτή τη στιγμή, καθώς τα πρώτα δείγματα γραφής από πλευράς ΠΑΣΟΚ είναι αρνητικά σε οποιαδήποτε συναίνεση. Στη Χαριλάου Τρικούπη ήδη μιλούν για έναν επικοινωνιακό αντιπερισπασμό της κυβέρνησης, ώστε να φύγει η συζήτηση από θέματα όπως η εξωτερική πολιτική και η ακρίβεια.
Πίσω, πάντως, από την όποια κεντρική γραμμή είναι δεδομένο ότι στο ΠΑΣΟΚ σοβούν διαφορετικές απόψεις. Οπως σημειώνει μάλιστα αρμόδια πηγή, το γεγονός ότι η συνταγματική αναθεώρηση είναι μείζονος πολιτικής σημασίας δίνει στη διαδικασία ακόμη πιο προσωπικό χαρακτήρα, ενισχύοντας την ψήφο κατά συνείδηση, κάτι που για το ΠΑΣΟΚ μπορεί να αποτελέσει έξτρα πονοκέφαλο αποσυσπείρωσης. Παράλληλα, στο ΠΑΣΟΚ υπάρχει ήδη αρκετή μουρμούρα, καθώς η επιτροπή που είχε ανακοινώσει το κόμμα για την αναθεώρηση δεν έχει ακόμη συσταθεί. Επιτελικά, πάντως, στελέχη του κόμματος πιστεύουν ότι στην εξέλιξη της συζήτησης θα διαφανεί πως η κυβέρνηση το μόνο που επιδιώκει είναι μια πολιτική μπλόφα.
Η δεύτερη κάλπη – Τη Ν.Δ. θα τη συνέφερε το ΠΑΣΟΚ να βρεθεί στην τρίτη θέση, καθώς σε αυτή την περίπτωση θα είναι πιο ευάλωτο στην πόλωση της δεύτερης κάλπης, αλλά και σε πιέσεις ώστε να συμβάλει σε κυβερνητική λύση.
Το τρίτο χαρτί
Στο βάθος υπάρχει και ένας απώτερος εκλογικός υπολογισμός, που δεν ομολογείται ευθέως από τα κυβερνητικά στελέχη: τη Ν.Δ. θα τη συνέφερε το ΠΑΣΟΚ να βρεθεί στην τρίτη θέση, έστω και στο νήμα. Κάποιοι στην κυβέρνηση θεωρούν ότι αν δημοσκοπικά αρχίσει να υπάρχει ροή ψηφοφόρων του ΠΑΣΟΚ προς τη Ν.Δ., έστω μικρή, και αν στο εσωτερικό του κόμματος επικρατήσει διχασμός, τότε το ΠΑΣΟΚ δεν αποκλείεται να υποχωρήσει από τη δεύτερη θέση. Και ένα ΠΑΣΟΚ τρίτο θα είναι, σύμφωνα με αυτό το σκεπτικό, πιο ευάλωτο στην πόλωση της δεύτερης κάλπης, αλλά και σε πιέσεις ώστε να συμβάλει σε κυβερνητική λύση, καθώς δεν θα υπάρχει πλέον καμία αυτόνομη πλειοψηφική προοπτική για το κόμμα του κ. Ανδρουλάκη.
Εκλογικά σενάρια
Στην όλη στρατηγική της κυβέρνησης πηγαίνοντας προς τις εκλογές δεν μπορεί να διαφύγει την προσοχή κάτι ακόμη: ο πρωθυπουργός με τη συνέντευξή του στον ΣΚΑΪ, άνοιξε για πρώτη φορά παράθυρο συγκυβέρνησης, διαβεβαιώνοντας λακωνικά ότι θα «τηρήσει» τη σχετική συνταγματική πρόβλεψη. Αυτό σημαίνει ότι το ΠΑΣΟΚ από εδώ και στο εξής θα καλείται να απαντάει στο ποια θα είναι η δική του στάση. Με δεδομένο ότι η Χαρ. Τρικούπη έχει ξεκαθαρίσει πως δεν υπάρχει κανένα σενάριο συγκυβέρνησης, το Μαξίμου θα έχει διπλό αφήγημα που λειτουργεί προσθετικά με τη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση: αφενός θα επιχειρηθεί να εμφανιστεί η ψήφος στο ΠΑΣΟΚ ως χαμένη, αφετέρου η αναγκαιότητα της αυτοδυναμίας θα ενισχυθεί, καθώς το ΠΑΣΟΚ θα εμφανίζεται αδιάλλακτο και ως μια πολιτική δύναμη που προτίθεται να βάλει τη χώρα στο σπιράλ των συνεχόμενων και χωρίς αποτέλεσμα εκλογών.
Οι έξι βασικές αλλαγές που θα προτείνει η Ν.Δ.
Οι συσκέψεις στο Μέγαρο Μαξίμου για την αναθεώρηση του Συντάγματος είναι συνεχείς, μετά τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού στις αρχές της εβδομάδας για την επίσημη έναρξη της συζήτησης. Την Πέμπτη το απόγευμα σε τετ α τετ που είχε ο πρωθυπουργός με τον Ευριπίδη Στυλιανίδη, συζητήθηκε ο ρόλος που θα έχει ο βουλευτής Ροδόπης και συνταγματολόγος στην αναθεωρητική διαδικασία, η οποία αναμένεται να εκκινήσει άμεσα, εντός Φεβρουαρίου.
Παρά το γεγονός πάντως ότι υπάρχουν πολλά άρθρα –σχεδόν 70– που εξετάζεται να αλλάξουν, το Μαξίμου εστιάζει σε συγκεκριμένες επιλογές, που έχουν και τον μεγαλύτερο πολιτικό αντίκτυπο. Πιο συγκεκριμένα, τα άρθρα στα οποία δίνει βαρύτητα ο πρωθυπουργός είναι έξι:
