Σύμφωνα με το Axios, που επικαλείται διπλωμάτη μεσολαβήτριας χώρας και Αμερικανό αξιωματούχο, η προκαταρκτική αυτή συμφωνία θα επεκτείνει την κατάπαυση του πυρός για 60 ημέρες -συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου- διάστημα κατά το οποίο θα διεξαχθούν οι κρίσιμες διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Αν και το κείμενο περιλαμβάνει ένα πλαίσιο για τη διαχείριση του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, οποιαδήποτε οριστική δράση θα εξαρτηθεί από μια δεύτερη, πολύ πιο λεπτομερή συμφωνία.
Διπλωματικές πηγές επιβεβαιώνουν ότι η Ουάσιγνκτον και η Τεχεράνη έχουν καταλήξει στο τελικό κείμενο, ωστόσο αναγνωρίζουν ότι εκκρεμεί η τελική έγκριση. Μέχρι το βράδυ της Πέμπτης, το προσχέδιο είχε εγκριθεί σε ανώτατο επίπεδο από την ιρανική πλευρά, αλλά πιθανότατα όχι ακόμα από τον Ανώτατο Ηγέτη, Μοτζταμπά Χαμενεΐ, γεγονός που εξηγεί γιατί το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών κάνει λόγο για «πρόωρες εικασίες».\
Πυρετώδεις προετοιμασίες στη Γενεύη και διπλωματικό θρίλερ
Παρά την επιφυλακτικότητα της Τεχεράνης, ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι αναμένει την τελετή υπογραφής μέσα στο Σαββατοκύριακο. Οι προετοιμασίες μάλιστα φαίνεται πως έχουν ήδη ξεκινήσει, καθώς τέσσερα αεροσκάφη C-17 της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας αναχώρησαν για την Ευρώπη, μεταφέροντας εξοπλισμό για την πιθανή μετάβαση του Αντιπροέδρου, Τζέι Ντι Βανς, στη Γενεύη τις επόμενες ημέρες.
Παρόλο που ο Λευκός Οίκος έχει βρεθεί κοντά σε συμφωνία αρκετές φορές τους τελευταίους δύο μήνες, με τις συνομιλίες να καταρρέουν την τελευταία στιγμή, οι μεσολαβητές εκφράζουν αυτή τη φορά διάχυτη αισιοδοξία.
Το προσχέδιο κλείδωσε το βράδυ της Τετάρτης, μετά από πολύωρες διαβουλεύσεις μεταξύ του Καταριανού μεσολαβητή Άλι Αλ-Θαγουάντι και του Ιρανού Υπουργού Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί. Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στην Τεχεράνη, ο Αλ-Θαγουάντι βρισκόταν σε ανοιχτή τηλεφωνική γραμμή με τους απεσταλμένους του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ.
Σε πλήρη συσκότιση ο Νετανιάχου
Η ξαφνική ανακοίνωση του Τραμπ στο Truth Social προκάλεσε σοκ στο Τελ Αβίβ. Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, βρέθηκε εν πλήρει αγνοία για τις εξελίξεις, με αποτέλεσμα τις τελευταίες ημέρες να πραγματοποιεί αγωνιώδη τηλεφωνήματα σε συμμάχους του που βρίσκονται κοντά στην κυβέρνηση Τραμπ, προσπαθώντας να συλλέξει πληροφορίες για το περιεχόμενο των διαβουλεύσεων.
Σύμφωνα με τους όρους του μνημονίου, το Ιράν δεσμεύεται πρωτίστως να μην αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο. Ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος αποκάλυψε ότι ο Τραμπ συμφώνησε ως μία από τις επιλογές τον υποβιβασμό του βαθμού εμπλουτισμού του ουρανίου εντός του ιρανικού εδάφους, υπό την αυστηρή επίβλεψη των επιθεωρητών του ΟΗΕ. Ωστόσο, το αν θα υλοποιηθούν αυτά τα βήματα παραμένει αβέβαιο, δεδομένου του πόσο δύσκολες αποδείχθηκαν οι διαπραγματεύσεις ακόμη και για αυτό το λιγότερο τεχνικό μνημόνιο.
Το πετρέλαιο, οι κυρώσεις και τα «παγωμένα» δισεκατομμύρια
Στο οικονομικό κομμάτι, η συμφωνία προβλέπει το άμεσο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, με την υπόσχεση η ναυσιπλοΐα να επιστρέψει στα προπολεμικά επίπεδα εντός 30 ημερών.
Ως αντάλλαγμα, οι ΗΠΑ θα άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό και θα χορηγήσουν στο Ιράν προσωρινές εξαιρέσεις από τις κυρώσεις για 60 ημέρες, επιτρέποντάς του να πουλήσει πετρέλαιο και να εξασφαλίσει πολύτιμα έσοδα. Η οικονομική ανακούφιση θα κλιμακώνεται όσο η Τεχεράνη δείχνει «καλή πίστη» στις επόμενες συνομιλίες, καθώς η άρση των κυρώσεων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την εφαρμογή των συμφωνηθέντων.
Το μεγάλο αγκάθι παραμένει η τύχη των δισεκατομμυρίων δολαρίων του Ιράν που παραμένουν «παγωμένα» στο εξωτερικό. Η Τεχεράνη απαιτεί την άμεση αποδέσμευση μέρους των χρημάτων με την υπογραφή, ενώ οι ΗΠΑ επιμένουν σε τμηματική καταβολή βάσει της συμμόρφωσης. Παράλληλα, εκφράζονται ανησυχίες από Αμερικανούς αναλυτές για την ύπαρξη τυχόν «μυστικής παράλληλης συμφωνίας» για τα κονδύλια αυτά, κάτι που ο Λευκός Οίκος διαψεύδει, ενώ ήδη συζητείται ένας μηχανισμός μέσω Κατάρ ώστε το Ιράν να έχει πρόσβαση σε κεφάλαια αποκλειστικά για την αγορά ανθρωπιστικών αγαθών.
Αν οι δύο πλευρές βάλουν τελικά την υπογραφή τους, η συμφωνία, η οποία τελεί υπό την κοινή μεσολάβηση του Κατάρ και του Πακιστάν, θα ονομαστεί επίσημα «Συμφωνία του Ισλαμαμπάντ».
Πηγή: tovima.gr
