του Γιάννη Πανάγου
Η ανάγκη επανεκκίνησης έρχεται μετά τις μεγάλες απώλειες που προκάλεσε η ευλογιά και συμπίπτει με μια περίοδο έντονων τεχνολογικών εξελίξεων και γενετικής βελτίωσης του ζωικού κεφαλαίου. Η ανανέωση των μονάδων που αναγκαστικά διέκοψαν τη λειτουργία τους μπορεί να αποτελέσει αφετηρία για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, περισσότερο αποδοτικό, ψηφιακό και βιώσιμο.
Οι νέες φυλές και οι βελτιωμένες γενετικές γραμμές προβάτων αυξάνουν σημαντικά τις αποδόσεις σε γάλα και κρέας, μειώνοντας παράλληλα το κόστος ανά μονάδα παραγωγής. Σε αρκετές περιπτώσεις, η γαλακτοπαραγωγή μπορεί να αυξηθεί ακόμη και τρεις φορές σε σχέση με παραδοσιακά κοπάδια, ενώ η καλύτερη μετατρεψιμότητα ζωοτροφών ενισχύει την ανταγωνιστικότητα των μονάδων. Ταυτόχρονα, η αξιοποίηση τεχνολογιών ευφυούς κτηνοτροφίας – από αισθητήρες παρακολούθησης υγείας και αυτόματα συστήματα σίτισης μέχρι ψηφιακή καταγραφή παραγωγής και λογισμικά διαχείρισης κοπαδιού – επιτρέπει στον κτηνοτρόφο να περιορίζει απώλειες, να βελτιώνει την ευζωία των ζώων και να λαμβάνει πιο στοχευμένες αποφάσεις.
Με δεδομένη τη σταθερή ζήτηση για ποιοτικό αιγοπρόβειο γάλα και Φέτα στις διεθνείς αγορές, η ελληνική προβατοτροφία μπορεί να αποκτήσει ισχυρότερη εξαγωγική δυναμική, αρκεί να επενδύσει σε ποιότητα, ιχνηλασιμότητα και οικονομίες κλίμακας.
Καθοριστικό ρόλο σε αυτήν τη μετάβαση παίζουν τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία. Τα προγράμματα του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023-2027, τα Σχέδια Βελτίωσης, οι ενισχύσεις Νέων Αγροτών και τα ειδικά μέτρα ανασύστασης ζωικού κεφαλαίου δημιουργούν ένα σημαντικό πλαίσιο επιδοτήσεων για επενδύσεις σε εγκαταστάσεις, εξοπλισμό και αγορά ζώων.
Με ιδιαίτερα ενεργό ρόλο σ’ αυτήν τη φάση αναδιάταξης του αγροκτηνοτροφικού τομέα, εμφανίζεται η Τράπεζα Πειραιώς, διαθέτοντας εξειδικευμένα προϊόντα για επενδύσεις και κεφάλαιο κίνησης. Μέσω του δανείου «Γη και Εξοπλισμός» χρηματοδοτούνται αγορές ζωικού κεφαλαίου, κτηνοτροφικών εγκαταστάσεων και εξοπλισμού με διάρκεια έως 15 έτη, ενώ το πρόγραμμα «Αγροκίνηση» καλύπτει ανάγκες ρευστότητας και αγοράς ζωοτροφών. Παράλληλα, η Τράπεζα έχει αναπτύξει ειδικά σχήματα στήριξης κτηνοτρόφων για αγορά ζωοτροφών μετά τις επιπτώσεις της ευλογιάς, αλλά και επενδυτικά προγράμματα για σύγχρονο αυτοματοποιημένο εξοπλισμό κτηνοτροφικών μονάδων.
Η επόμενη ημέρα της ελληνικής προβατοτροφίας δεν θα βασιστεί μόνο στην αποκατάσταση των απωλειών, αλλά στη δημιουργία ενός νέου παραγωγικού μοντέλου με μεγαλύτερη τεχνολογική ένταση, υψηλότερη παραγωγικότητα και ισχυρότερη πρόσβαση στη χρηματοδότηση. Ρόλο αρωγού σ’ αυτή την προσπάθεια δείχνει να αναλαμβάνει και η εγχώρια γαλακτοβιομηχανία, με τα Ελληνικά Γαλακτοκομεία στην πρώτη γραμμή στήριξης των επενδυτικών πρωτοβουλιών των προβατοτρόφων.
