Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες προειδοποίησε τη Δευτέρα ότι η τεχνητή νοημοσύνη εξελίσσεται ταχύτερα από ό,τι μπορεί να παρακολουθήσει κανείς, ζητώντας την καθιέρωση παγκοσμίως εναρμονισμένων κανόνων για τη μείωση των πιθανών κινδύνων ιδίως για τα παιδιά.
«Μια τεχνολογία που μπορεί να αναδιαμορφώσει τις οικονομίες, να μετασχηματίσει τον κόσμο της εργασίας, να επηρεάσει τις εκλογές και να ανατρέψει την ισορροπία της ασφάλειας, αναπτύσσεται ταχύτερα από ό,τι μπορεί να παρακολουθήσει οποιοσδήποτε, συμπεριλαμβανομένων και των ίδιων των δημιουργών της», δήλωσε ο Γκουτέρες στους εκπροσώπους κατά τη διάρκεια του πρώτου παγκόσμιου διαλόγου σε κυβερνητικό επίπεδο για την τεχνητή νοημοσύνη, που πραγματοποιήθηκε στη Γενεύη.
«Η καινοτομία χρειάζεται προστατευτικά μέτρα… Αν η τεχνητή νοημοσύνη πρόκειται να είναι ισχυρή, πρέπει να υπόκειται σε ρύθμιση», δήλωσε ο Γκουτέρες στους εκπροσώπους.
Ο διήμερος εναρκτήριος Παγκόσμιος Διάλογος του ΟΗΕ για τη Διακυβέρνηση της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν αποσκοπεί στη σύναψη συνθήκης, αλλά στη συζήτηση του τρόπου θέσπισης κανόνων για τον μετριασμό των πιθανών βλαβών της ΤΝ και την αξιοποίηση των ευκαιριών που προσφέρει.
Οι εκπρόσωποι θα εξετάσουν μια έκθεση που εκπόνησε μια ανεξάρτητη επιστημονική επιτροπή 40 εμπειρογνωμόνων υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, η οποία θα παρουσιάσει τα ευρήματα της πρώτης παγκόσμιας, ανεξάρτητης επιστημονικής αξιολόγησης της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Μια πιο ολοκληρωμένη έκθεση προγραμματίζεται για το επόμενο έτος, παράλληλα με μια δεύτερη παγκόσμια συνάντηση στη Νέα Υόρκη.
Οι τέσσερις «κόκκινες γραμμές» του ΟΗΕ
Ο γενικός γραμματέας παρουσίασε τέσσερις προτεραιότητες για τις κυβερνήσεις στο μέλλον: κοινά διεθνή πρότυπα ασφάλειας για τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκονται στα όρια της τεχνολογίας.
Ζήτησε «κόκκινες γραμμές» για τα ανθρώπινα δικαιώματα που θα μπορούν να επιβληθούν και θα διασφαλίζουν ότι οι άνθρωποι θα διατηρούν την τελική εξουσία λήψης αποφάσεων στους τομείς της δικαιοσύνης, της υγειονομικής περίθαλψης και της αστυνόμευσης· διευρυμένη υποστήριξη για την ανάπτυξη ικανοτήτων στις αναπτυσσόμενες χώρες και μεγαλύτερη διαφάνεια όσον αφορά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της τεχνητής νοημοσύνης.
We may be the last generation able to set the terms on which humanity and machines coexist.
If AI is to be powerful, it must be governed.
If AI is to be trusted, those who build it must be accountable.
If AI is to be global, it must be fair.
And if AI is to serve the future, it…— António Guterres (@antonioguterres) July 6, 2026
Ίσως είμαστε η τελευταία γενιά που μπορεί να καθορίσει τους όρους υπό τους οποίους θα συνυπάρχουν η ανθρωπότητα και οι μηχανές.
Για να είναι ισχυρή η τεχνητή νοημοσύνη, πρέπει να υπόκειται σε ρύθμιση.
Για να είναι αξιόπιστη η τεχνητή νοημοσύνη, όσοι τη δημιουργούν πρέπει να λογοδοτούν.
Για να είναι παγκόσμια η τεχνητή νοημοσύνη, πρέπει να είναι δίκαιη.
Και για να υπηρετεί το μέλλον η τεχνητή νοημοσύνη, δεν πρέπει να καταναλώνει το μέλλον.Ας χτίσουμε ένα μέλλον της τεχνητής νοημοσύνης από την ανθρωπότητα, μαζί με την ανθρωπότητα, για όλη την ανθρωπότητα
Όσον αφορά τις στρατιωτικές εφαρμογές, ο Γκουτέρες επανέλαβε το αίτημά του για απαγόρευση αυτών που χαρακτήρισε «ρομπότ-δολοφόνους» θανατηφόρα αυτόνομα όπλα ικανά να επιλέγουν και να χτυπούν στόχους χωρίς ανθρώπινο έλεγχο.
«Αυτό είναι ηθικά αποτρόπαιο. Είναι πολιτικά απαράδεκτο. Και πρέπει να απαγορευτεί από το διεθνές δίκαιο», δήλωσε, προσθέτοντας ότι ορισμένες αποφάσεις και κυρίως η αφαίρεση ανθρώπινης ζωής, «πρέπει να παραμείνουν για πάντα ανθρώπινες».
Ανάγκη για ρυθμιστικές αρχές και παγκόσμιους κανόνες ζητά ο Γκουτέρες
Ο Γκουτέρες τόνισε ότι οι παγκοσμίως εναρμονισμένοι κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη πρέπει να δίνουν προτεραιότητα στην ασφάλεια των παιδιών, μετά από περιστατικά όπου ανήλικοι οδηγήθηκαν σε αυτοτραυματισμό και εξαπατήθηκαν από μηχανές που προσποιούνταν ότι ήταν φίλοι τους.
«Δεν επιτρέπουμε στα φάρμακα να φτάσουν στα παιδιά πριν αποδειχθεί ότι είναι ασφαλή. Ελέγχουμε κάθε παιχνίδι. Ωστόσο, η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει ήδη εισχωρήσει στη ζωή των παιδιών μας — στη μάθησή τους, στις φιλίες τους, στα πιο προσωπικά τους ερωτήματα — πριν καν κάποιος αναρωτηθεί τι επιπτώσεις θα έχει αυτό πάνω τους», ανέφερε.
Ζήτησε τη σύναψη μιας «Δέσμευσης για την Ασφάλεια των Παιδιών στην ΤΝ», σύμφωνα με την οποία οι εταιρείες που αναπτύσσουν συστήματα θα πρέπει να αποδείξουν ότι αυτά είναι ασφαλή πριν τα καταστήσουν προσβάσιμα στα παιδιά.
Επίσης, δεν θα πρέπει να επιτρέπεται στα συστήματα να δημιουργούν σεξουαλικές εικόνες παιδιών, και όταν ένα παιδί δείχνει σημάδια δυσφορίας, το σύστημα θα πρέπει να σταματά και να το συνδέει με έναν άνθρωπο για βοήθεια.
Ενώ η τεχνητή νοημοσύνη προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες, όπως στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης, ο Γκουτέρες ανέφερε ότι οι παγκόσμιοι θεσμοί δεν είναι προετοιμασμένοι για μηχανές που λαμβάνουν αποφάσεις, και ότι η ραγδαία ταχύτητα ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης σημαίνει ότι οι μηχανές λαμβάνουν όλο και περισσότερες αποφάσεις με ελάχιστη ανθρώπινη ή κυβερνητική εποπτεία.
Γρήγορη διασπορά και υπερσυγκέντρωση της ανάπτυξης της Τεχνητής Νοημοσύνης
«Το Διαδίκτυο χρειάστηκε 15 χρόνια για να φτάσει σε ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους. Η τεχνητή νοημοσύνη το πέτυχε σε δύο», δήλωσε ο Γκουτέρες στους εκπροσώπους.
Προειδοποίησε επίσης για τη συγκέντρωση των πιο προηγμένων συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης σε μια χούφτα εταιρειών και χωρών, πράγμα που σημαίνει ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες έχουν ελάχιστη επιρροή στην πρόοδο της τεχνητής νοημοσύνης και κινδυνεύουν να μείνουν πίσω.
Η ανεξάρτητη έκθεση επιστημονικών εμπειρογνωμόνων διαπίστωσε ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης είναι ακόμη πιο συγκεντρωμένη, με τις ΗΠΑ να κατέχουν το 75% της υπολογιστικής ισχύος των 500 κορυφαίων υπερυπολογιστών τεχνητής νοημοσύνης παγκοσμίως και την Κίνα το 15%.
Ενώ παγκοσμίως πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι χρησιμοποιούν πλέον την τεχνητή νοημοσύνη διαλόγου σε εβδομαδιαία βάση, η υιοθέτησή της στις αναπτυσσόμενες χώρες υστερεί, πρόσθεσε η έκθεση.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να συμπυκνώσει δεκαετίες ανάπτυξης
Ο Γκουτέρες δήλωσε ότι, αν χρησιμοποιηθεί σωστά, η ΤΝ θα μπορούσε να συμπυκνώσει δεκαετίες ανάπτυξης σε λίγα χρόνια, με δυνατότητα να καταστεί «ο μεγάλος εξισορροπιστής του εικοστού πρώτου αιώνα».
Ο επικεφαλής του Προεδρικού Συμβουλίου της Λιβύης, Μοχάμεντ αλ-Μενφί, προέτρεψε να γεφυρωθεί το χάσμα της Τεχνητής Νοημοσύνης στην Αφρική, η οποία αντιπροσωπεύει το 10% του παγκόσμιου πληθυσμού, αλλά διαθέτει λιγότερο από το 2% των παγκόσμιων κέντρων δεδομένων.
«Η τεχνητή νοημοσύνη δεν μπορεί να αποτελέσει νόμιμο πόρο αν οι αφρικανικές χώρες δεν μπορούν να την αξιοποιήσουν», ανέφερε, ζητώντας μεγαλύτερη συμμετοχή των αφρικανικών κρατών στη διαμόρφωση των κανόνων για την τεχνητή νοημοσύνη.
Ο πρόεδρος της Γεωργίας, Μιχαήλ Καβελάσβιλι, δήλωσε στους εκπροσώπους ότι οι ηγέτες του κόσμου έχουν επίσης κοινή ευθύνη να θεσπίσουν ισχυρούς διεθνείς νόμους, προκειμένου να αποτρέψουν τη δύναμη της τεχνητής νοημοσύνης από το να μετατραπεί σε «όργανο ολοκληρωτικού ελέγχου και νέας ψηφιακής τυραννίας».
