Ο φόβος έχει κυριεύσει τις πληγείσες από τον ιό Έμπολα περιοχές στην ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, ενώ ο αριθμός των θυμάτων φαίνεται ότι συνεχίζει να αυξάνεται.
«Φοβάμαι γιατί οι άνθρωποι πεθαίνουν πολύ γρήγορα… Φοβόμαστε πραγματικά»
Οι αρχές δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να ανταποκριθούν σε μια επιδημία που ενδέχεται να εξαπλωνόταν μέχρι πρότινος χωρίς να έχει εντοπιστεί, όπως τονίζει το BBC.
«Ο Έμπολα μας έχει βασανίσει», δήλωσε ένας οδηγός ταξί κοντά στα 30, στην πόλη Ρουαμπάρα, όπου λειτουργούν χρυσωρυχεία.
«Φοβάμαι γιατί οι άνθρωποι πεθαίνουν πολύ γρήγορα… Φοβόμαστε πραγματικά», πρόσθεσε.
Μετά από επίσκεψη στην επαρχία Ιτούρι, το επίκεντρο της επιδημίας, το Σαββατοκύριακο, ο υπουργός Υγείας του Κονγκό, Δρ Σαμουέλ Ρότζερ Κάμπα, παραδέχθηκε ότι οι υγειονομικές ομάδες προσπαθούν να καλύψουν το χαμένο έδαφος απέναντι στον ιό, ο οποίος ενδέχεται να κυκλοφορούσε νωρίτερα από ό,τι εντοπίστηκε αρχικά στις 24 Απριλίου.
Η «ασθενής μηδέν» φαίνεται ότι ήταν μια νοσοκόμα που πέθανε στην πρωτεύουσα της επαρχίας, Μπουνία, αλλά θάφτηκε στο Μονγκουάλου, μια πόλη όπου επίσης λειτουργούν ορυχεία χρυσού.
Τα περισσότερα ύποπτα κρούσματα και θάνατοι έχουν καταγραφεί εκεί και στη γειτονική Ρουαμπάρα.
Ο κάτοικος της Ρουαμπάρα, Φρεντ Κίζα, δήλωσε στο BBC ότι «υπάρχει φόβος», κάτι που ο ίδιος χαρακτηρίζει «φυσιολογικό όταν υπάρχει μια ασθένεια όπως αυτή».
«Θα ήταν καλό αν μας έδιναν μάσκες για να προστατευτούμε», σημείωσε ο ίδιος.
Πόσα είναι τα κρούσματα και οι νεκροί από την επιδημία Έμπολα
Μέχρι την Τρίτη, είχαν καταγραφεί 514 ύποπτα κρούσματα, ενώ 136 άτομα θεωρείται ότι έχασαν τη ζωή τους από τον ιό, σύμφωνα με τις αρχές.
Επίσης, ένα άτομο έχει χάσει τη ζωή του στη γειτονική Ουγκάντα.
Κρούσματα έχουν επίσης εντοπιστεί στην πόλη Μπουτέμπο και στην Γκόμα, που ελέγχεται από τους αντάρτες, στην επαρχία Βόρειο Κίβου, καθώς και στην επαρχία Νότιο Κίβου.
Οι υγειονομικές αρχές τόνισαν ότι σημειώθηκαν αρκετοί θάνατοι στην κοινότητα χωρίς να αναφερθούν στις αρχές, με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η διερεύνησή τους εκείνη την περίοδο.
Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της αφρικανικής χώρας, επίσημες ειδοποιήσεις από την κοινότητα καταγράφηκαν μόνο από τις 8 Μαΐου και μετά.
«Σε επίπεδο κοινότητας, αυτό δεν αποδείχθηκε αποτελεσματικό», εξήγησε ο Δρ Κάμπα.
«Αυτό σημαίνει ότι ίσως κάποιος είχε πεθάνει πριν από αυτήν (σ.σ. την «ασθενή μηδέν») ή ότι κάποιος άλλος είχε αρρωστήσει πριν από αυτήν, αλλά κανείς δεν το ανέφερε», τόνισε.
Ο Δρ Κάμπα πρόσθεσε: «Πρέπει πραγματικά να εξετάσουμε την κοινότητα από μέσα για να καταλάβουμε τι συνέβη – πώς οι άνθρωποι αρρώστησαν και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πέθαναν χωρίς να καταγραφεί καμία αναφορά».
O υπουργός Υγείας της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, Δρ Σαμουέλ Ρότζερ Κάμπα.
Οι δυσκολίες εξαιτίας του στελέχους Μπουντιμπούγκιο
Η επιδημία προκλήθηκε από το στέλεχος του ιού Έμπολα που ονομάζεται Μπουντιμπούγκιο.
Η Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό —η οποία αντιμετωπίζει επί του παρόντος τη 17η επιδημία Έμπολα— είναι πιο εξοικειωμένη με το στέλεχος Ζαΐρ.
Ο ιός Μπουντιμπούγκιο έχει προκαλέσει μόνο δύο επιδημίες στο παρελθόν – το 2007 και το 2012 – κατά τις οποίες σκότωσε περίπου το 30% των μολυσμένων ατόμων.
Ο Δρ Κάμπα εξήγησε τα συμπτώματα: «Υπάρχει έντονη αιμορραγία παντού, πολύ υψηλός πυρετός. Όμως, ο ιός Μπουντιμπούγκιο μπορεί να παρουσιάζει λιγότερα εμφανή σημάδια, γεγονός που καθυστερεί τη διάγνωση, καθώς οι άνθρωποι σκέφτονται: ‘Όχι, αυτό είναι απλώς ελονοσία’».
Αυτή η καθυστέρηση, σύμφωνα με τις αρχές, ενδέχεται να επέτρεψε στον ιό να εξαπλωθεί αθόρυβα.
Στο Μονγκουάλου, ορισμένοι θάνατοι αποδόθηκαν όχι στην ασθένεια, αλλά στη μαγεία, αναφέρει το BBC.
Η πεποίθηση αυτή έγινε γνωστή στην περιοχή ως «φαινόμενο του φέρετρου». Υπήρχε η ιδέα ότι όποιος άγγιζε το φέρετρο ενός νεκρού θα πέθαινε και ο ίδιος.
Οι περιοχές που έχουν πληγεί από την επιδημία Έμπολα. Πηγή: BBC
Η εξάπλωση του ιού σε μεγάλα αστικά κέντρα δημιουργεί σοβαρές προκλήσεις
Η διεθνής φιλανθρωπική οργάνωση Save the Children ανέφερε ότι το στέλεχος Μπουντιμπούγκιο δεν είχε παρατηρηθεί στο παρελθόν στην Ιτούρι.
Οι περιορισμένες διαγνωστικές εξετάσεις που ήταν διαθέσιμες στην επαρχία αφορούσαν το στέλεχος Ζαΐρ και δεν έδειχναν θετικά αποτελέσματα.
«Όταν εντοπίστηκε το στέλεχος Μπουντιμπούγκιο, είχε ήδη εξαπλωθεί αρκετά. Βρισκόμαστε σε μια κατάσταση όπου προσπαθούμε να καλύψουμε το χαμένο έδαφος», σημείωσε σε ανακοίνωσή του ο εκπρόσωπος της οργάνωσης στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, Γκρεγκ Ραμ.
Οι αρχές προειδοποιούν ότι η εξάπλωση του ιού σε μεγάλα αστικά κέντρα δημιουργεί σοβαρές προκλήσεις.
Παρά την επίσκεψη του Δρ Κάμπα στην Μπουνία το Σαββατοκύριακο, οι κάτοικοι θεωρούν ότι η πρόοδος για τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού είναι αργή.
«Αν δεν υπάρχει κέντρο θεραπείας εδώ στην πρωτεύουσα», αναρωτήθηκε ένας κάτοικος, «τι γίνεται τότε με τις άλλες περιοχές;».
Η Μπουνία στο Ιτούρι, καθώς και το Μπουτέμπο και η Γκόμα στο Βόρειο Κίβου, φιλοξενούν εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους, όμως καμία από αυτές τις πόλεις δεν διαθέτει πλήρως λειτουργικό κέντρο θεραπείας του Έμπολα, πέντε ημέρες μετά την αναγγελία της επιδημίας.
Κάτοικοι της Γκόμα – της μεγαλύτερης πόλης στην ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό – δήλωσαν στο BBC ότι τα βασικά μέτρα δημόσιας υγείας, όπως η αποφυγή των χειραψιών, ο περιορισμός των συναθροίσεων και το τακτικό πλύσιμο των χεριών, αγνοούνται ευρέως.
«Πηγαίνω στα σύνορα για να κάνω ρεπορτάζ για τους ανθρώπους που έχουν εγκλωβιστεί εκεί», είπε ο Χοσέ Μουτανάβα, ένας τοπικός δημοσιογράφος. «Φοράω μάσκα, αλλά δεν τη φορούν πολλοί», σημείωσε.
Ένας άλλος κάτοικος, ο οποίος ζήτησε να μην κατονομαστεί, είπε: «Κανείς δεν μπορεί να τηρήσει τα μέτρα περιορισμού της κυκλοφορίας – ίσως μόνο όταν δούμε περισσότερους θανάτους. Σήμερα στο κέντρο της πόλης είδα μόνο τέσσερα άτομα να φορούν μάσκες».
Άλλοι λένε ότι η καθημερινή επιβίωση έχει προτεραιότητα.
«Είναι υπερβολικό να ζητάμε από ανθρώπους που αγωνίζονται να βρουν τροφή να τηρούν αυτούς τους κανόνες», είπε ένας κάτοικος.
Οι ένοπλες συγκρούσεις δυσκολεύουν την κατάσταση
Η ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό έχει πληγεί σοβαρά από τις συγκρούσεις, γεγονός που δημιουργεί επιπλέον δυσκολίες στην αντιμετώπιση του ιού.
Η οργάνωση «Save the Children» δήλωσε ότι η επιδημία του Έμπολα αποτελεί «μια νέα τεράστια κρίση που έρχεται να προστεθεί σε μια ήδη δύσκολη κατάσταση».
«Βρίσκεται σε μια περιοχή συγκρούσεων, μια περιοχή ανθρωπιστικής κρίσης, με εκατοντάδες χιλιάδες εκτοπισμένους, ενώ τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης έχουν ήδη υποστεί σοβαρή υποβάθμιση», πρόσθεσε.
Επί του παρόντος, τέσσερις από τις πληγείσες περιοχές βρίσκονται στην επαρχία Ιτούρι: το Μονγκουάλου, το επίκεντρο της επιδημίας, καθώς και η Μπουνία, η Ρουαμπάρα και η Νιακούντε.
Στο Βόρειο Κίβου, η Γκόμα ελέγχεται από την ομάδα ανταρτών M23, ενώ η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη της επαρχίας, το Μπουτέμπο, επηρεάζεται επίσης από τη δραστηριότητα των ένοπλων πολιτοφυλακών.
Μέλη της ομάδας ανταρτών Μ23 φρουρούν εργαστήριο όπου εξετάζονται δείγματα από ύποπτα κρούσματα του ιού Έμπολα, στην Γκόμα του Βόρειου Κίβου της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό.
Οικονομική βοήθεια των ΗΠΑ σε Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και Ουγκάντα
Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν την παροχή επείγουσας βοήθειας ύψους 13 εκατιμμυρίων δολαρίων προς τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και την Ουγκάντα και δηλώνουν ότι εξετάζουν το ενδεχόμενο περαιτέρω χρηματοδότησης μέσω του κοινού ανθρωπιστικού ταμείου του ΟΗΕ, παράλληλα με την επιβολή ταξιδιωτικών περιορισμών λόγω της επιδημίας.
Ο Αμερικανός υπήκοος, Δρ Πίτερ Στάφορντ, συγκαταλέγεται μεταξύ των κρουσμάτων, αφού βρέθηκε θετικός ενώ εργαζόταν στο νοσοκομείο Νιακούντε στο Ιτούρι.
Ο γιατρός, η σύζυγός του και ένας άλλος συνάδελφός τους περιθάλπουν ασθενείς από τότε που ξέσπασε η επιδημία, σύμφωνα με την οργάνωση «Serge», τη χριστιανική ιεραποστολική ομάδα για την οποία εργάζονταν.
Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), ένας Αμερικανός πολίτης μεταφέρθηκε στη Γερμανία για θεραπεία, ενώ τα CDC προσθέτουν ότι καταβάλλουν προσπάθειες για τη μεταφορά τουλάχιστον έξι ακόμη Αμερικανών που ήρθαν σε επαφή με τον ιό.
Την Κυριακή, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) κήρυξε την επιδημία ως κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία που προκαλεί ανησυχία σε διεθνές επίπεδο μετά την αναφορά επιβεβαιωμένων κρουσμάτων στις 15 Μαΐου.
Προς το παρόν, οι αρχές του Κονγκό δηλώνουν ότι βασίζονται στην εμπειρία που απέκτησαν με κόπο και σε μέτρα δημόσιας υγείας, για να αντιμετωπίσουν την 17η επιδημία Έμπολα που πλήττει τη χώρα.
