«Στηρίζουμε τις διεθνείς πρωτοβουλίες για την απρόσκοπτη και ασφαλή διέλευση των Στενών του Ορμούζ και προτιθέμεθα να αναλάβουμε ενεργό ρόλο σε συνεργασία με τη ναυτιλιακή κοινότητα», υπογράμμισε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης σε δηλώσεις μετά τη συνάντησή του με το Γερμανό ομόλογό του Γιόχαν Βάντεφουλ, ο οποίος επισκέπτεται σήμερα την Αθήνα.
Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε την οικουμενική υποχρέωση σεβασμού της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, η οποία δεν αφορά μόνο το παγκόσμιο εμπόριο αλλά επιπλέον την ειρήνη και την ευημερία όλων των λαών.
«Είναι σημαντικό να αποτρέψουμε την εξελισσόμενη κρίση από το να πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις για την παγκόσμια οικονομία, τη διεθνή επισιτιστική αλυσίδα, αλλά και την καθημερινότητα των πολιτών», ανέφερε.
«Η Ελλάδα ως μεγάλο ναυτικό έθνος είναι υπέρ της ελεύθερης και ανεμπόδιστης ναυσιπλοΐας», σημείωσε και πρόσθεσε: «Η ναυσιπλοΐα δεν είναι μόνο ένα εμπορικό γεγονός, είναι ο σύνδεσμος που ενώνει τους λαούς, φέρνει κοντά όλους τους απομακρυσμένους λαούς. Οποιαδήποτε παρεμπόδισή της συνιστά ένα τεράστιο πλήγμα για την οικουμένη».
«Θα κάνουμε ό,τι περνάει από το χέρι μας για να συνεχίσουμε, σε συνεργασία με τη ναυτιλιακή κοινότητα, την ανεμπόδιστη και ελεύθερη κίνηση των πλοίων», υπογράμμισε.
Ειδικά σε ό,τι αφορά τα Στενά του Ορμούζ, ο Ελληνας υπουργός χαρακτήρισε απαράδεκτο «το γεγονός ότι υπάρχει παρεμπόδιση για την έξοδο των πλοίων που βρίσκονται εντός του Κόλπου. Η Ελλάδα συμμετέχει σε όλες τις πρωτοβουλίες, όπως και η Γερμανία, για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ [και] χαιρετίζουμε κάθε προσπάθεια που γίνεται προς την κατεύθυνση αυτή».
«Είμαστε σε διάθεση να συνεισφέρουμε στο μέλλον, όταν εξομαλυνθεί η κατάσταση, για να έχουμε αμυντικού χαρακτήρα βοηθητική παρουσία, όπως άλλωστε το πράττουμε ήδη στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εντολής στην Ερυθρά Θάλασσα, αναδεικνύοντας και με την παρουσία μας την αξία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας», συνέχισε.
Σχέση ΗΠΑ – Ε.Ε.
Σε ό,τι αφορά τις ευρωαμερικανικές σχέσεις, σημείωσε ότι η Ελλάδα θεωρεί «εξαιρετικά σημαντική τη σχέση αυτή, θα πρέπει να παραμείνει ενεργός και ισχυρός ο πυλώνας ασφαλείας που δημιουργήθηκε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, η συμμαχία του ΝΑΤΟ, που εγγυήθηκε εν πολλοίς τη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας. Παρά τα όποια προβλήματα είναι εξαιρετικά σημαντικό να παραμείνει η συνεργασία αυτή».
«Είναι προφανές ότι η ιδέα της στρατηγικής αυτονομίας, που αναπτύσσεται εντός της Ε.Ε., θα βοηθήσει την Ευρώπη να ενηλικιωθεί γεωπολιτικά, θα βοηθήσει όμως και στην πιο δίκαιη κατανομή των βαρών εντός της Συμμαχίας».
«Θεωρούμε σημαντικό η Ευρώπη να βρίσκεται δίπλα στις ΗΠΑ και ιδίως η Γερμανία να εγγυηθεί με την ενεργό συμμετοχή της τη βιωσιμότητα της ευρωατλαντικής σχέσης», τόνισε.
Ο κ. Γεραπετρίτης υπογράμμισε τη βούληση και από τις δύο πλευρές για ενίσχυση των διμερών σχέσεων και τη διεύρυνση της συνεργασίας σε τομείς κοινού ενδιαφέροντος.
«Οι προκλήσεις είναι πολλές και καθόλου απλές. Στην Ευρωπαϊκή Ενωση προωθούμε τη μετάβαση στη στρατηγική αυτονομία και στο ΝΑΤΟ προάγουμε την αναδιαμόρφωση στην κατανομή των αμυντικών βαρών. Και στους δύο οργανισμούς η υιοθέτηση μιας πολιτικής 360 μοιρών, που στρέφει την προσοχή της και το στρατηγικό ενδιαφέρον ισότιμα σε όλες τις περιφέρειες, συμπεριλαμβανομένου του παγκόσμιου Νότου, είναι πια μια αναγκαία συνθήκη».
«Ελλάδα Γερμανία, ως κράτη-μέλη της Ε.Ε. και κράτη-μέλη στο ΝΑΤΟ, καλούμαστε να διαχειριστούμε άνευ προηγουμένου καταστάσεις», ανέφερε και πρόσθεσε πως «η Ελλάδα διαχρονικά τάσσεται με κάθε τρόπο και κάθε μέσο υπέρ της διεθνούς ειρήνης και σταθερότητας».
Μέση Ανατολή
Οπως ανέφερε ο κ. Γεραπετρίτης, στην ευρύτερη Μέση Ανατολή η παράταση της εκεχειρίας μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν δίνει ελπίδες για επιστροφή στις διαπραγματεύσεις. Και στον Λίβανο, οι απευθείας συνομιλίες Λιβάνου – Ισραήλ μπορούν να συμβάλουν στη βιώσιμη ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή.
Ως προς τη Γάζα, θα πρέπει να παραμείνει στο επίκεντρο των διπλωματικών προσπαθειών με κύρια προτεραιότητα την ενισχυμένη και απρόσκοπτη παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας, όπως επίσης και την πλήρη εφαρμογή του ειρηνευτικού σχεδίου.
«Η Ελλάδα παραμένει πάντα σε ετοιμότητα», επισήμανε και πρόσθεσε πως πριν από λίγες ημέρες ανέλαβε την ευθύνη να υποδεχθεί μέλη του Global Sumud Flotilla που αποβιβάστηκαν στην Κρήτη από ισραηλινό σκάφος με τη συνδρομή του ελληνικού Λιμενικού Σώματος. Στα μέλη περιλαμβάνονταν πολίτες από 34 χώρες, εκ των οποίων και έξι Γερμανοί πολίτες.
«Πέρα από τον αυτονόητα ανθρωπιστικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας, με τον τρόπο αυτό θελήσαμε να διακηρύξουμε την υποχρέωση τήρησης του διεθνούς δικαίου και του σεβασμού της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, αξίες διαχρονικές και αδιαπραγμάτευτες», τόνισε.
Ανατολική Μεσόγειος
Αμεσα σχετιζόμενο με την κρίση στη Μέση Ανατολή είναι και το περιβάλλον ασφαλείας στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, σημείωσε ο κ. Γεραπετρίτης. Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο Ελληνας υπουργός ανέπτυξε τις ελληνικές θέσεις για τις προκλήσεις, τις ευαισθησίες της Ελλάδας ως προς τις ισορροπίες στην περιοχή, τις οποίες εταίροι και σύμμαχοι, όπως η Γερμανία, «θεωρούμε αυτονόητο ότι λαμβάνουν υπόψη τους». Ιδίως οι εξοπλισμοί και η μη χρήση τους σε βάρος χωρών-συμμάχων συνιστά τον αναγκαίο όρο.
«Είμαστε πεπεισμένοι ότι η Ανατολική Μεσόγειος μπορεί να γίνει ένας θαλάσσιος δρόμος ειρήνης και συνεργασίας, με πολλαπλά οφέλη για τους λαούς της περιοχής, αλλά και ευρύτερα για την ευρωπαϊκή ήπειρο. Προς αυτή την κατεύθυνση, άλλωστε, εργαζόμαστε με τις γειτονικές μας χώρες», τόνισε.
Ελλάδα – Γερμανία
Σημείωσε ακόμη πως είναι πολλά εκείνα τα οποία συνδέουν την Ελλάδα και τη Γερμανία.
«Χτίζουμε το κοινό μας μέλλον, αναγνωρίζοντας την Ιστορία. Για τις ανεπούλωτες πληγές που χάραξαν την πιο ζοφερή περίοδο της σύγχρονης ιστορίας, είναι καιρός να εργαστούμε από κοινού ώστε να κλείσουν. Οπως επίσης θα πρέπει να παραμείνουν ανοιχτοί οι δίαυλοι ενημέρωσης που για δεκαετίες είχαν δημιουργήσει ένα πλαίσιο, όχι απλώς ενημέρωσης, αλλά και αμοιβαίας κατανόησης, και δεν είχαν κλείσει ούτε κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας στην Ελλάδα», επισήμανε αναφερόμενος στα σενάρια για κλείσιμο της ελληνικής υπηρεσίας της Deutsche Welle.
Δόθηκε ακόμη ιδιαίτερη έμφαση στη μετεξέλιξη του Σχεδίου Δράσης Ελλάδας – Γερμανίας, το οποίο υπεγράφη 10 χρόνια πριν, το 2016, και συμφωνήθηκε σήμερα να αναβαθμιστεί η συνεργασία με τη μορφή πλέον της στρατηγικής συνεργασίας.
Οι δύο υπουργοί αντάλλαξαν απόψεις για τη διεύρυνση των σχέσεων σε τομείς που «η μεταξύ μας συνεργασία μπορεί να ενισχυθεί ακόμα περισσότερο, όπως είναι το εμπόριο, οι επενδύσεις, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η ναυτιλία και η ψηφιακή τεχνολογία και η καινοτομία, η οικονομία».
Συζητήθηκαν επίσης θέματα που απασχολούν διμερώς και στο πλαίσιο της Ε.Ε., όπως η διαχείριση του μεταναστευτικού ζητήματος, ιδίως ενόψει και της έναρξης ισχύος του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Ασυλο της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
«Σε ένα ιδιαίτερο ευαίσθητο ζήτημα, οι χώρες μας βρήκαν, παρά τις δυσκολίες, έναν κοινό βηματισμό. Τονίζουμε για μια ακόμα φορά την ανάγκη μιας κοινής, συνεκτικής αντιμετώπισης του ζητήματος αυτού, που δεν έχει γεωγραφικά σύνορα. Ως χώρα πρώτης γραμμής, πιστεύουμε ότι η αποτελεσματική προστασία των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ενωσης και ο έλεγχος των μεταναστευτικών ροών πρέπει να αποτελέσουν κοινή προτεραιότητα, με παράλληλο σεβασμό βεβαίως στις αρχές της αλληλεγγύης, του δίκαιου καταμερισμού των βαρών και στις αξίες του ανθρωπισμού».
Σε σχετική ερώτηση για την αμυντική συνεργασία μεταξύ Ελλάδας και Γερμανίας, σημείωσε πως ήδη υφίσταται, καθώς το ελληνικό Πολεμικό Ναυτικό και ο Στρατός ήδη έχουν εξοπλισμούς από τη Γερμανία, που βρίσκονται σε επιχειρησιακή κατάσταση.
«Κάθε εξοπλισμός θα πρέπει να ικανοποιεί τη συνθήκη της διαλειτουργικότητας και να υπάρχει η αναγκαία διαφοροποίηση για να μην υπάρχει υπερεξάρτηση. Η άμυνα θα πρέπει να ικανοποιεί τα εθνικά και τα ευρωπαϊκά συμφέροντα. Είμαστε συμμέτοχοι στην ευρωπαϊκή άμυνα».
«Σε ό,τι αφορά τους εξοπλισμούς μεταξύ Γερμανίας και Τουρκίας, η Ελλάδα δεν μπορεί να απαιτήσει από οποιαδήποτε χώρα το πώς θα λειτουργήσει στα ζητήματα που έχουν να κάνουν με τις προμήθειες των αμυντικών συστημάτων. Το αναγκαίο κατ’ ελάχιστον είναι τα συστήματα αυτά να μην αξιοποιούνται εις βάρος συμμάχου χώρας. Είναι εξαιρετικά σημαντικό για την κοινή ευρωπαϊκή μας άμυνα», επισήμανε και τόνισε πως πρέπει να θωρακίσουμε και τη συλλογική μας άμυνα με τρόπο που να είναι όσο το δυνατόν πιο αποτελεσματική.
Δυτικά Βαλκάνια
Η συζήτηση επικεντρώθηκε και στα θέματα διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
«Οπως είχε ενημερώσει κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στο Βερολίνο, αλλά και στο πλαίσιο του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων στις Βρυξέλλες, επετεύχθη το πρώτο βήμα, η υιοθέτηση της Διακήρυξης των Δελφών μεταξύ της Ελλάδας και των κρατών-μελών των Δυτικών Βαλκανίων, που κωδικοποιεί τις βασικές αρχές και τους στόχους αυτής της ενταξιακής πορείας, με αναφορά στην προεδρία της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Ενωση το δεύτερο εξάμηνο του 2027, όπου αναμένουμε να έχουμε την ευκαιρία να υποδεχτούμε και ένα νέο μέλος στην Ε.Ε.», ανέφερε ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας.
Είναι πολύ σημαντικό, τόνισε, όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να εργαστούν με νέα δυναμική σε αυτή την προοπτική και να δοθεί ένα νέο όραμα στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, χωρίς εκπτώσεις βεβαίως στα κριτήρια ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ενωση, στο κράτος δικαίου, στις σχέσεις καλής γειτονίας.
Ουκρανικό
Σχετικά με το Ουκρανικό, ένα θέμα που, όπως ανέφερε ο Ελληνας υπουργός, τέσσερα χρόνια τώρα έχει θέσει σε μια εντελώς νέα βάση τη συζήτηση για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, ο κ. Γεραπετρίτης επανέλαβε τη σταθερή και αταλάντευτη θέση της Ελλάδας υπέρ του σεβασμού της ανεξαρτησίας, της κυριαρχίας της Ουκρανίας και τόνισε την ανάγκη ενιαίας στάσης εκ μέρους της Ευρώπης υπέρ μιας βιώσιμης και δίκαιης ειρήνης.
