Μια χώρα που δεν γνωρίζει µε ακρίβεια τι παράγει, πού το παράγει, µε ποια χαρακτηριστικά και µε ποιες προοπτικές, δεν µπορεί να σχεδιάσει πολιτική. Απλώς διαχειρίζεται την καθηµερινότητα. Η Ελλάδα εξακολουθεί να πορεύεται χωρίς ένα ενιαίο, ανοιχτό και αξιόπιστο σύστηµα αγροτικών δεδοµένων, ικανό να µετατρέπει την πληροφορία σε γνώση και τη γνώση σε αναπτυξιακές αποφάσεις.
Ολόκληρο το ρεπορτάζ στην Agrenda που κυκλοφορεί
Το µεγαλύτερο ίσως έγκληµα της τελευταίας δωδεκαετίας δεν ήταν µόνο ο τρόπος µε τον οποίο διαχειρίστηκε το ΟΣ∆Ε τις δηλώσεις των παραγωγών. Ήταν ότι τα δεδοµένα που συγκεντρώνονταν αντιµετωπίστηκαν ως ιδιοκτησία και όχι ως εθνικό κεφάλαιο. Αντί να αποτελέσουν τη βάση πάνω στην οποία θα σχεδιαζόταν η επόµενη µέρα της ελληνικής γεωργίας, εγκλωβίστηκαν σε ένα κλειστό σύστηµα εξυπηρέτησης συµφερόντων, όπου η πληροφορία σήµαινε δύναµη και η πρόσβαση στη γνώση µετατράπηκε σε µηχανισµό ελέγχου.
Κι όµως, σε όλες τις προηγµένες αγροτικά χώρες συµβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Τα στοιχεία συλλέγονται, οργανώνονται, αναλύονται και δηµοσιοποιούνται συστηµατικά. Όχι για λόγους διαφάνειας µόνο, αλλά γιατί τα δεδοµένα αποτελούν το βασικότερο εργαλείο χάραξης πολιτικής. Είναι αυτά που αποκαλύπτουν τις τάσεις, αναδεικνύουν τις ευκαιρίες, προειδοποιούν για τους κινδύνους και κατευθύνουν τις επενδύσεις.
Πώς µπορεί, για παράδειγµα, να αποφασίσει η χώρα ποια προϊόντα έχουν πραγµατικά στρατηγική σηµασία, όταν δεν διαθέτει µια ολοκληρωµένη εικόνα για την παραγωγή, τις αποδόσεις, τις αγορές και τις προοπτικές τους; Πώς µπορεί να συζητήσει σοβαρά για αναδιάρθρωση καλλιεργειών, όταν οι ζώνες καλλιέργειας εξακολουθούν να αντιµετωπίζονται περίπου ως θεωρητική έννοια και όχι ως εργαλείο ορθολογικής ανάπτυξης; Και πώς θα πειστούν οι νέοι να επενδύσουν στη γεωργία, όταν καλούνται να πάρουν αποφάσεις χωρίς πρόσβαση στη γνώση που ήδη υπάρχει;
Η δηµοσιοποίηση των δεδοµένων δεν υπηρετεί µόνο το κράτος. Υπηρετεί πρωτίστως τους ίδιους τους παραγωγούς. ∆ηµιουργεί τις προϋποθέσεις για ανταλλαγή τεχνογνωσίας, για κοινή χρήση µηχανηµάτων, για συνεργασίες που µειώνουν το κόστος, για τη διάχυση επιτυχηµένων πρακτικών που σήµερα παραµένουν εγκλωβισµένες µέσα στα όρια ενός χωριού ή µιας περιφερειακής ενότητας. Η γνώση πολλαπλασιάζει την αξία της µόνο όταν µοιράζεται.
Η ελληνική γεωργία δεν χρειάζεται άλλη µία ψηφιακή πλατφόρµα που θα εξυπηρετεί διοικητικές ανάγκες. Χρειάζεται µια εθνική πολιτική δεδοµένων. Μια πολιτική που θα αντιµετωπίζει την πληροφορία ως δηµόσιο αγαθό και ως µοχλό ανάπτυξης. Γιατί στον 21ο αιώνα η ανταγωνιστικότητα δεν κρίνεται µόνο στο χωράφι. Κρίνεται και στην ικανότητα µιας χώρας να µετατρέπει τα δεδοµένα σε στρατηγική. Και σε αυτό το πεδίο, η Ελλάδα εξακολουθεί να καλλιεργεί πολύ λιγότερα από όσα θα µπορούσε.
