Η Ευρώπη εξελίσσεται στον βασικό πυλώνα στήριξης της διεθνούς αγοράς εκλεκτών οίνων, μετά την υποχώρηση της αμερικανικής ζήτησης το 2025, συμβάλλοντας στην ανάσχεση της μεγάλης πτώσης των τιμών.
Αυτό προκύπτει από νέα ανάλυση της Liv-ex, της διεθνούς αγοράς διαπραγμάτευσης fine wine με έδρα το Λονδίνο, σύμφωνα με την οποία η αποχώρηση των Αμερικανών αγοραστών, στον απόηχο των απειλών της κυβέρνησης Τραμπ για την επιβολή δασμών, αφαίρεσε από την αγορά μία από τις σημαντικότερες πηγές ζήτησης.
Οι Αμερικανοί είχαν μέχρι τότε τη δυνατότητα να πληρώνουν υψηλότερες τιμές, διατηρώντας παράλληλα τα περιθώρια κέρδους τους, γεγονός που ενίσχυε τον ανταγωνισμό μεταξύ των αγοραστών και κρατούσε τις τιμές σε υψηλότερα επίπεδα. Όταν η ζήτηση αυτή περιορίστηκε, η διόρθωση ήταν άμεση.
Η Ευρώπη πήρε τη θέση των ΗΠΑ
Στο κενό που δημιουργήθηκε, οι Ευρωπαίοι αγοραστές αύξησαν αισθητά τη δραστηριότητά τους, τόσο σε επίπεδο μεριδίου αγοράς όσο και σε ονομαστική αξία αγορών.
Η πτώση των τιμών φαίνεται πως δημιούργησε νέες ευκαιρίες για τους Ευρωπαίους traders, με τις δαπάνες τους να καταγράφουν σημαντική αύξηση σε σχέση με το πρώτο εξάμηνο του 2024. Σύμφωνα με τη Liv-ex, οι μεταβολές των συναλλαγματικών ισοτιμιών δεν φαίνεται να αποτέλεσαν τον βασικό παράγοντα πίσω από αυτή την αλλαγή.
«Οι Ευρωπαίοι αγοραστές έχουν γίνει η βασική πηγή στήριξης της αγοράς μετά την υποχώρηση των ΗΠΑ», σημειώνει η αναλύτρια της Liv-ex Sophia Gilmour.
Ωστόσο, η ίδια επισημαίνει και το μεγάλο παράδοξο της σημερινής αγοράς: η Ευρώπη αποτελεί ταυτόχρονα τον μεγαλύτερο αγοραστή αλλά και τη μεγαλύτερη πηγή προσφοράς.
Η Κεντρική Ευρώπη ανεβαίνει
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ανακατανομή της ζήτησης στο εσωτερικό της Ευρώπης. Ελβετία, Δανία, Ολλανδία, Γερμανία και Τσεχία, χώρες που η Liv-ex εντάσσει στην ευρύτερη κατηγορία της Κεντρικής Ευρώπης, έχουν αυξήσει θεαματικά το μερίδιό τους στη δευτερογενή αγορά fine wine.
Τα στοιχεία είναι χαρακτηριστικά: από μόλις 10% της αξίας των ευρωπαϊκών αγορών το 2023, η Κεντρική Ευρώπη αντιπροσωπεύει σήμερα το 35%.
Στον αντίποδα, το μερίδιο της Γαλλίας υποχώρησε από 75% σε 55% μέσα στην ίδια τριετία.
Η Liv-ex αποδίδει μέρος αυτής της μεταβολής στη διεύρυνση της βάσης των μελών της, αναγνωρίζει ωστόσο ότι η αυξημένη συμμετοχή των αγοραστών της Κεντρικής Ευρώπης αποτελεί πλέον μία από τις πιο αξιοσημείωτες εξελίξεις στη διεθνή δευτερογενή αγορά.
Οι Ευρωπαίοι πληρώνουν πιο κοντά στην αγορά
Η συμπεριφορά των Ευρωπαίων αγοραστών είναι επίσης σημαντική για τη διαμόρφωση των τιμών.
Οι Αμερικανοί εξακολουθούν να είναι οι πιο επιθετικοί αγοραστές, πραγματοποιώντας συναλλαγές σταθερά κοντά στη λεγόμενη «τιμή αγοράς». Ακολουθούν οι αγοραστές από την Ευρωπαϊκή Ένωση, οι οποίοι επίσης κινούνται σε επίπεδα τιμών υψηλότερα από τον συνολικό μέσο όρο.
Ιδιαίτερα σε περιόδους απουσίας της αμερικανικής ζήτησης, οι Ευρωπαίοι εμφανίζονται διατεθειμένοι να προσφέρουν υψηλότερες τιμές από τους αγοραστές στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ασία.
Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα με τη Liv-ex, έχει συμβάλει στη διατήρηση της αγοράς σε μια φάση σχετικής σταθεροποίησης, χωρίς ωστόσο να έχει ακόμη οδηγήσει σε μια ευρείας κλίμακας ανάκαμψη των τιμών.
Το ευρωπαϊκό απόθεμα παραμένει το μεγάλο «βαρίδι»
Το πρόβλημα βρίσκεται στην άλλη πλευρά της αγοράς. Οι Ευρωπαίοι πωλητές αντιπροσωπεύουν περίπου το ήμισυ της αξίας των κρασιών που διακινούνται μέσω της Liv-ex, ενώ οι τιμές στις οποίες προσφέρουν τα κρασιά τους είναι κατά κανόνα σημαντικά χαμηλότερες από τον μέσο όρο της αγοράς.
Έτσι, την ώρα που η Ευρώπη αυξάνει τη ζήτηση, αυξάνει παράλληλα και την προσφορά.
Η αντίφαση αυτή αποτυπώνει με ακρίβεια το σημερινό τοπίο στην αγορά fine wine: η Ευρώπη λειτουργεί ως ανάχωμα στην πτώση, αλλά την ίδια στιγμή διαθέτει ένα μεγάλο απόθεμα κρασιών που πρέπει να απορροφηθεί.
Όπως σημειώνει η Gilmour, αυτό το «stock overhang» θα πρέπει να διασκορπιστεί πριν η αγορά μπορέσει να περάσει σε μια πιο έντονη φάση ανάκαμψης.
Οι Αμερικανοί επιστρέφουν
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η σταδιακή επιστροφή των Αμερικανών αγοραστών αποτελεί ίσως το σημαντικότερο θετικό σήμα.
Η επαναφορά της ζήτησης από τις ΗΠΑ θα μπορούσε να λειτουργήσει σε δύο επίπεδα: αφενός να απορροφήσει μέρος των ευρωπαϊκών αποθεμάτων και αφετέρου να επαναφέρει τον ανταγωνισμό μεταξύ των αγοραστών.
Η Liv-ex, πάντως, δεν κάνει λόγο για πλήρη ανάκαμψη. Η εικόνα που περιγράφει είναι περισσότερο αυτή μιας αγοράς που έχει περάσει από την απότομη διόρθωση στη σταθεροποίηση.
Το επόμενο στοίχημα είναι αν η σταθεροποίηση αυτή μπορεί να μετατραπεί σε ανάκαμψη.
Για την ώρα, η Ευρώπη κρατά την αγορά όρθια. Η επιστροφή των Αμερικανών, όμως, σε συνδυασμό με την απορρόφηση των ευρωπαϊκών αποθεμάτων, θα κρίνει αν το fine wine θα παραμείνει σε φάση ισορροπίας ή θα ανοίξει ξανά τον δρόμο για υψηλότερες τιμές.
