«Νόμιζα ότι μιλούσα με τον Ουμέροφ… Ηταν ζωντανά, τον έβλεπα, όπως βλέπω εσάς». Ο Θάνος Ντόκος μίλησε στον ΣΚΑΪ για την «επικοινωνία» που είχε με τους Ρώσους φαρσέρ, οι οποίοι εμφανίστηκαν ως Ουκρανοί αξιωματούχοι και κατάφεραν να τον ξεγελάσουν.
Ο σύμβουλος Ασφαλείας του Κυριάκου Μητσοτάκη αναφέρεται αναλυτικά στη συνομιλία που είχε, τονίζοντας ότι δεν υπήρχε κανένα στοιχείο που να παρέπεμπε σε ψεύτικη επαφή.
Ο κ. Ντόκος χαρακτήρισε το συμβάν «πολύ δυσάρεστη εμπειρία», προσθέτοντας πως «αισθάνθηκα ότι πλέον δεν μπορεί κανείς να εμπιστεύεται ούτε τα μάτια του». Τόνισε, δε, ότι ο πρωθυπουργός, ο οποίος ενημερώθηκε άμεσα για το περιστατικό, προβληματίστηκε έντονα.
Η συνέντευξη του Θάνου Ντόκου στο δελτίο ειδήσεων του ΣΚΑΪ:
Πώς είχατε διασφαλίσει εσείς ότι συνομιλείτε με τον Ουκρανό ομόλογό σας και όχι με κάποιον άλλο; Τι διαπιστευτήρια είχατε; Τι εγγυήσεις;
Είχαμε όλο το υλικό, τα ονόματα, τις διευθύνσεις, ακόμη και τα επιστολόχαρτα που χρησιμοποιούνται σε αυτές τις περιπτώσεις. Το λεκτικό ήταν αυτό το οποίο πάγια χρησιμοποιείται. Και βεβαίως και τα δικά μου στοιχεία επικοινωνίας δεν βρίσκονται στο Διαδίκτυο. Χρειάζεται να ψάξει κανείς λίγο παραπάνω. Αρα όλα αυτά με οδήγησαν στο συμπέρασμα ότι επρόκειτο για μια πραγματική συνομιλία με τον Ουκρανό ομόλογό μου, και όχι για κάτι άλλο. Επίσης, δεν είχα ακούσει και ποτέ μέχρι τότε κάποιο περιστατικό, όπου και ήχος και εικόνα χρησιμοποιήθηκε, γιατί απλώς ήταν μια πρώτη επαφή, και ξαναλέω πολύ δυσάρεστη.
Αρα, για να το καταλάβουμε, ακολουθήθηκε η προβλεπόμενη διαδικασία. Υπήρχαν δηλαδή τα διαπιστευτήρια ότι μιλάτε, και με ποιους;
Οτι μιλάω με το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας της Ουκρανίας, τον κ. Ουμέροφ.
Πότε είχατε τελευταία επικοινωνία είτε διά ζώσης είτε τηλεφωνικά με τον Ουκρανό ομόλογό σας;
Μια εβδομάδα πριν συμβεί το περιστατικό με την τηλεδιάσκεψη.
Με τον οποίο είχατε πει ότι θα συνομιλήσετε στη συνέχεια για κάποιο ανοιχτό ζήτημα, ή δεν προέκυπτε κάτι τέτοιο;
Είχαμε αφήσει ανοιχτά ζητήματα. Πάντοτε υπάρχουν ζητήματα για τα οποία ξεκινάει η συζήτηση και συνεχίζεται σε μια νέα επαφή διά ζώσης ή σε μια τηλεδιάσκεψη. Αυτό είναι μια πάγια διαδικασία.
Από τη στιγμή που συναντήσατε τον πραγματικό Ουκρανό ομόλογό σας μέχρι τη στιγμή που συνομιλήσαμε με τον deep fake Ουκρανό αξιωματούχο… στο μεσοδιάστημα είχατε παρατηρήσει κάποιες ύποπτες κινήσεις είτε στο κινητό σας είτε στις επαφές σας, κάτι το οποίο να σας προβλημάτισε περισσότερο;
Οχι, γιατί το κινητό μου είναι προστατευμένο. Εχουν αναβαθμιστεί τα μέτρα ασφαλείας και στα κινητά, και πλέον σε λίγο καιρό και στα λεγόμενα τριψήφια τα μαύρα τηλέφωνα. Αλλά αυτό καλύπτει μόνο συνομιλίες μεταξύ κυβερνητικών στελεχών και όχι με ανθρώπους εκτός συστήματος.
Επομένως, λοιπόν, εσείς αποδέχεστε την πρόσκληση ή εν πάση περιπτώσει αυτή την επαφή και ξεκινάτε τη σύνδεση. Τι βλέπετε, κύριε Ντόκο;
Βλέπω τον ομόλογό μου και ξεκινάμε να συζητάμε.
Επομένως, βλέπετε…
Οπως βλέπω εσάς, υπήρχε μια κανονική συζήτηση, ο ίδιος ζωντανά και αντιδρούσε σε αυτά που του έλεγα».
Επομένως, εσείς, κύριε Ντόκο, κάθεστε στη μία πλευρά της οθόνης και στην απέναντι έχετε τον σύμβουλο του Ουκρανού προέδρου, την εικόνα του και τη φωνή του. Επομένως, δεν μιλάμε για δύο άγνωστα πρόσωπα που ήταν στη σύνδεση ή μια ξένη φωνή. Εκλεψαν και τη φωνή και την εικόνα…
Αυτό είναι το ανησυχητικό, γιατί μέχρι τώρα τα δικά μας πρωτόκολλα ασφαλείας, επειδή είχαμε δει ότι υπήρχαν πολλά περιστατικά τέτοιων ας πούμε φαρσών σε τηλεφωνικές συνομιλίες, και θύμα είχε πέσει και ο πρόεδρος Μακρόν και ο πρόεδρος Ντούντα της Πολωνίας και αρκετοί ακόμη ηγέτες, πρωθυπουργοί, υπουργοί… είπαμε ότι πλέον θα έχουμε και φωνή και εικόνα.
Και αυτό συνέβη.
Κι έτσι ξεκίνησε η συζήτηση, και έτσι συνέβη.
Σας προβλημάτισε κάτι σε ό,τι έχει να κάνει με το περιεχόμενο της συζήτησης;
Προς το τέλος της συζήτησης. Γιατί επέμενε ο ομόλογός μου στο θέμα του Echelon και μάλιστα με ορισμένες θέσεις οι οποίες ήταν λίγο περίεργες, αλλά όχι τόσο που να με προβληματίσουν ότι συνέβαινε κάτι τόσο περίεργο, αλλά ως το τέλος.
Αν μπορέσετε να μας δώσετε κάπως περισσότερες πληροφορίες για το τι ήταν αυτό που σας προβλημάτισε και καταλάβατε ότι κάτι, ίσως, δεν πηγαίνει καλά.
Επέμενε ότι παρά τις σαφείς προειδοποιήσεις που είχε δώσει η ελληνική κυβέρνηση σε όλα τα επίπεδα για το περιστατικό του τρόμου στη Λευκάδα, ότι κάποιοι στην ουκρανική κυβέρνηση δεν είχαν λάβει το μήνυμα και ότι επρόκειτο να κάνουν κάτι αντίστοιχο. Το είπε αρκετές φορές και με τρόπο που στο τέλος άρχισα να προβληματίζομαι για το αν ήταν πρόβλημα γλώσσας. Τα αγγλικά δεν μας βοηθούσαν. Υπήρχε κάτι άλλο σε αυτή την υπόθεση, οπότε μόλις τελείωσε η συνομιλία, επικοινώνησα αμέσως με την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών και άρχισαν και εκείνοι να ψάχνουν το ζήτημα, και επικοινώνησα εκ νέου στο τηλέφωνο μόνο με τον Ουκρανό ομόλογό μου, με μία πρόφαση ότι κάτι δεν είχα καταλάβει απόλυτα και ήθελα να το ξεκαθαρίσω. Και εκεί έγινε εμφανές ότι αυτός με τον οποίο συνομιλούσα δεν ήταν Ουκρανός ομόλογος. Ηταν κάποιο άλλο πρόσωπο.
Αρα, είναι η πρώτη fake απάτη, να το πω έτσι, σε τέτοιο επίπεδο αξιωματούχων.
Αυτό μας είπαν και οι Ουκρανοί, ότι την ίδια περίοδο, αλλά χωρίς πολλές λεπτομέρειες, είχε συμβεί και σε αξιωματούχο βαλτικής χώρας.
Υπήρχε κάτι στην εικόνα που, αν τώρα που έχουμε δει ότι συμβαίνει, μπορεί κάποιος να υποπτευθεί ότι η εικόνα είναι αλλοιωμένη, ή εν πάση περιπτώσει είναι ένα fake; Ηταν τόσο άρτια σχεδιασμένο και εκτελεσμένο που δεν θα μπορούσαμε ούτε τώρα;
Ορισμένες μικροκαθυστερήσεις υπήρχαν, αλλά η εμπειρία μας με την Ουκρανία είναι ότι λόγω προβλημάτων που σχετίζονται με τον πόλεμο πάντοτε υπήρχαν κάποια ζητήματα σύνδεσης. Δηλαδή, θυμάμαι και σύνδεση του προέδρου Ζελένσκι σε επίπεδο ηγετών όπου δεν είχαν καταφέρει να περάσουν. Εικόνα ήταν μόνο η φωνή του. Αρα δεν ήταν κάτι ανησυχητικό, γιατί το επίπεδο σύνδεσης με την Ουκρανία ήταν πάντοτε λίγο προβληματικό, αλλά όχι τίποτα τόσο έντονο που να οδηγήσει άμεσα σε προβληματισμό ότι εδώ κάτι άλλο συμβαίνει. Μπορούν να εντοπιστούν.
Εχετε κάνει μια πρώτη συζήτηση για το τι μπορεί να γίνει, ποια θα είναι τα μέτρα ασφαλείας, διότι αλλάζουν τα δεδομένα και αλλάζουν με ταχύτητα.
Εχει ήδη ξεκινήσει αναθεώρηση των πρωτοκόλλων ασφαλείας, και εδώ θα πρέπει να πω, αν το ανησυχητικό είναι για όλους μας, ότι ακόμα και αυτό που βλέπουν τα μάτια μας δεν είναι πλέον πάντοτε ασφαλές και αυτό μπορεί να έχει βαθύτατες επιπτώσεις για την ενημέρωση, την επικοινωνία, τον πολιτικό διάλογο. Μια σειρά από ζητήματα που αφορούν ακόμα και την καθημερινότητά μας. Το θετικό, αν θέλετε, είναι ότι ως χώρα έχουμε κάνει το τελευταίο διάστημα αρκετά βήματα, όσον αφορά την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών. Πριν από λίγες ημέρες είχαμε τα εγκαίνια του κτιρίου κυβερνοπολέμου στο ΓΕΕΘΑ με όλες τις τεχνολογίες που αυτό συνεπάγεται. Σημαντικά βήματα έχει κάνει η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας. Αρα έχουμε έναν μηχανισμό σε εθνικό επίπεδο ο οποίος έχει κινητοποιηθεί, έχει αποκτήσει δυνατότητες και σιγά σιγά κλείνει το όποιο χάσμα με όσους θέλουν να δημιουργήσουν προβλήματα. Αρα είμαι αισιόδοξος ότι μετά τη δυσάρεστη αυτή εμπειρία θα είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι να εντοπίσουμε εγκαίρως τέτοιου είδους απόπειρες ψευδών ειδήσεων και παραπληροφόρησης.
Σε αυτό το επίπεδο μπορούμε να πούμε με ασφάλεια ότι στην επόμενη σύνδεση αυτός με τον οποίο θα συνομιλείτε εσείς ή οποιοσδήποτε από την ελληνική πλευρά δεν θα είναι ένα fake.
Οπως εξελίσσεται η τεχνολογία για αμυντικούς σκοπούς, εξελίσσεται και για επιθετικούς. Νομίζω την επόμενη φορά θα είμαστε προστατευμένοι από τέτοιου είδους λογισμικό και τεχνολογία, αλλά κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πόσα ακόμα βήματα θα έχει κάνει η τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης. Στην αντίθετη κατεύθυνση, είναι ένας συνεχής αγώνας. Ελπίζω ότι θα τον κερδίσουμε, αλλά κανείς δεν μπορεί να είναι απόλυτα βέβαιος.
Σας προβληματίζει; Λίγο πριν από τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ, που το θέμα της Ουκρανίας θα βρίσκεται στην κορυφή της ατζέντας.
Προφανώς δεν είναι τυχαία η χρονική στιγμή, αλλά νομίζω ότι αν δει κανείς όλες τις κινήσεις που γίνονται, άλλοτε επιλέγεται η περίοδος πριν από εκλογικές αναμετρήσεις, και είχαμε πολύ έντονη δραστηριότητα. Αυτή τη φορά, ρωσικών υπηρεσιών. Το ξέρουμε με σιγουριά. Στις εκλογές στη Μολδαβία, στις εκλογές στην Αρμενία, υπάρχουν ανησυχίες και για ευρωπαϊκές χώρες. Αρα, σε διάφορες χρονικές στιγμές υπάρχει ένας σχεδιασμός που εκδηλώνεται με αυτόν τον τρόπο.
Εχει ενδιαφέρον αυτή η διάσταση που δίνετε. Εάν υποθέσουμε ότι είναι ρωσικός δάκτυλος για παρέμβαση σε εθνικά ζητήματα, πιστεύετε ότι θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν αυτή τη συζήτηση που είχαν με εσάς, ώστε αύριο μεθαύριο, σε ανύποπτο χρόνο, να έχουν έναν μοχλό πίεσης για τις εθνικές εκλογές; Διότι βρισκόμαστε σε μια άτυπη προεκλογική περίοδο. Για αυτό το ρωτώ.
Νομίζω πως ό,τι είπα είναι το μήνυμα, η εθνική γραμμή, και το μήνυμα που έχουμε στείλει στους Ουκρανούς σε διάφορα επίπεδα, τον πρωθυπουργό και τους αρμόδιους υπουργούς. Δεν νομίζω ότι ειπώθηκε κάτι το οποίο μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα.
Αυτό όμως δεν το ξέρουν αυτοί. Δεν το ήξεραν. Οταν αποπειράθηκαν να συζητήσουν μαζί σας μέσω Facebook δεν ήξεραν τι θα τους απαντήσετε, ενώ η πρόθεση που είχαν…;
Η πρόθεση θα ήταν προφανώς να δημιουργήσουν πρόβλημα. Να προσθέσω και κάτι άλλο. Δεν είναι μόνο τι λέει κανείς, είναι και πώς γίνεται μια σχετική κοπτοραπτική με προχωρημένους αλγόριθμους και λογισμικό, για να εμφανιστεί να λέει κάτι το οποίο δεν είπε κάποιος ποτέ.
Κύριε Ντόκο, όταν σας συνέβη προσωπικά, εσείς, αν εξαιρέσουμε τη θέση σας, τι νιώσατε;
Ηταν μια πολύ δυσάρεστη εμπειρία. Δεν σας το κρύβω. Αισθάνθηκα ότι πλέον δεν μπορεί να εμπιστεύεται κανείς ούτε τα μάτια του. Και είναι κάτι το οποίο με οδηγεί στο να αναθεωρήσω μια σειρά από πράγματα, και επαγγελματικά αλλά και σε προσωπικό επίπεδο.
Επειδή η χώρα μας έχει κάνει πολλές προσπάθειες σε αυτό, και στην ενημέρωση και στην τεχνητή νοημοσύνη. Οταν ενημερώσατε τον πρωθυπουργό, τι σας είπε;
Προβληματίστηκε. Είναι, όμως, ένας άνθρωπος που έχει πολύ καλή σχέση με την τεχνολογία και κατανοεί αυτά τα ζητήματα. Το θέμα των fake news τον έχει απασχολήσει και στο παρελθόν, και όλα αυτά ήρθαν να επιβεβαιώσουν τις ανησυχίες του.
Πηγή: ΣΚΑΪ
