Οι ΗΠΑ και το Ιράν είναι πολύ κοντά σε συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου ανέφερε την Τετάρτη (6/5) ο ιστότοπος Axios.
Συγκεκριμένα ο Λευκός Οίκος εκτιμά ότι βρίσκεται πολύ κοντά σε μια συμφωνία με το Ιράν αναφορικά με ένα μονοσέλιδο μνημόνιο κατανόησης για τον τερματισμό του πολέμου και τον καθορισμό ενός πλαισίου για πιο λεπτομερείς πυρηνικές διαπραγματεύσεις, σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους και δύο άλλες πηγές που έχουν γνώση του θέματος.
Οι ΗΠΑ αναμένουν ιρανικές απαντήσεις σε σημεία κλειδιά τις επόμενες 48 ώρες. Αν και δεν έχει ακόμη συμφωνηθεί τίποτα οι πηγές ανέφεραν ότι ποτέ από την έναρξη του πολέμου οι δύο πλευρές δεν ήταν τόσο κοντά σε συμφωνία.
Σύμφωνα με πληροφορίες, μεταξύ άλλων διατάξεων, η συμφωνία θα περιλαμβάνει τη δέσμευση του Ιράν σε μορατόριουμ για τον πυρηνικό εμπλουτισμό, την συμφωνία των ΗΠΑ να άρουν τις κυρώσεις τους και να αποδεσμεύσουν δισεκατομμύρια σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και την άρση των περιορισμών σχετικά με τη διέλευση μέσω των Στενών του Ορμούζ από τις δύο πλευρές.
Πολλοί από τους όρους που περιλαμβάνονται στο υπόμνημα θα εξαρτώνται από την επίτευξη τελικής συμφωνίας, αφήνοντας την πιθανότητα επιστροφής στις πολεμικές επιχειρήσεις ή μιας παρατεταμένης αβεβαιότητας στην οποία οι εχθροπραξίες θα έχουν «παγώσει», αλλά τίποτα δεν έχει πραγματικά επιλυθεί.
Τι προβλέπει το μνημόνιο των 14 σημείων
Το μονοσέλιδο μνημόνιο συνεννόησης 14 σημείων βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση μεταξύ των απεσταλμένων του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, και αρκετών Ιρανών αξιωματούχων, τόσο άμεσα όσο και μέσω μεσολαβητών.
Στην τρέχουσα μορφή του θα κηρύξει το τέλος του πολέμου στην περιοχή και την έναρξη μιας περιόδου διαπραγματεύσεων τριάντα ημερών με στόχο μια λεπτομερή συμφωνία για το άνοιγμα των Στενών, τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και την άρση των κυρώσεων των ΗΠΑ.
Οι διαπραγματεύσεις αυτές θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο Ισλαμαμπάντ ή στη Γενεύη, ανέφεραν δύο πηγές.
Οι περιορισμοί του Ιράν στη ναυτιλία μέσω των Στενών του Ορμούζ και ο ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ θα αρθούν σταδιακά κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου 30 ημερών, σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο.
Εάν οι διαπραγματεύσεις καταρρεύσουν, οι αμερικανικές δυνάμεις θα είναι σε θέση να αποκαταστήσουν τον αποκλεισμό ή να επαναλάβουν τη στρατιωτική δράση, τόνισε ακόμη ο αξιωματούχος.
Στο επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης
Η διάρκεια του μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση, με τρεις πηγές να αναφέρουν ότι θα έχει διάρκεια τουλάχιστον 12 χρόνια ενώ μία εξ αυτών θέτει τα 15 χρόνια ως πιθανό σημείο συμφωνίας. Το Ιράν πρότεινε ένα 5ετές μορατόριουμ στον εμπλουτισμό και οι ΗΠΑ απαίτησαν 20.
Παράλληλα οι ΗΠΑ θέλουν να εισαγάγουν μια διάταξη σύμφωνα με την οποία οποιαδήποτε ιρανική παραβίαση του εμπλουτισμού θα παρατείνει το μορατόριουμ, ανέφερε μία πηγή. Το Ιράν θα μπορεί να εμπλουτίζει στο χαμηλό επίπεδο του 3,67% μετά τη λήξη του.
Το Ιράν θα δεσμευτεί στο Μνημόνιο να μην επιδιώξει ποτέ την κατασκευή πυρηνικών όπλων. Σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο, τα μέρη συζητούν μια ρήτρα σύμφωνα με την οποία το Ιράν θα δεσμευτεί να μην λειτουργεί υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Επίσης η Τεχεράνη θα δεχθεί ένα ενισχυμένο καθεστώς επιθεωρήσεων – προγραμματισμένων και αιφνίδιων – από επιθεωρητές του ΟΗΕ, σύμφωνα με έναν Αμερικανό αξιωματούχο.
Από την πλευρά τους οι ΗΠΑ θα δεσμευτούν στο πλαίσιο του Μνημονίου Συνεργασίας για τη σταδιακή άρση των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί στο Ιράν και τη σταδιακή αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων σε ιρανικά κεφάλαια που είναι «παγωμένα» σε όλο τον κόσμο.
Τι θα γίνει με το ουράνιο
Δύο πηγές με γνώση των συνομιλιών ανέφεραν ακόμη ότι στο τραπέζι είναι η απομάκρυνση του ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού από τη χώρα, μια βασική προτεραιότητα των ΗΠΑ που η Τεχεράνη έχει απορρίψει μέχρι στιγμής.
Μια πηγή αποκάλυψε ότι μια επιλογή που συζητείται είναι η μεταφορά του υλικού στις ΗΠΑ.
