Ο φόβος του πληθωριστικού κύματος

Το χρονοδιάγραμμα των μέτρων και παροχών που παρουσίασε ο Κυριάκος Μητσοτάκης το περασμένο Σάββατο από το βήμα της ΔΕΘ παραπέμπει σαφώς σε εκλογές περί τα τέλη της τετραετίας. Σύμφωνα με συνομιλητές του, ο σχεδιασμός του πρωθυπουργού, όντως δεν περιλαμβάνει το σενάριο του εκλογικού αιφνιδιασμού, παρότι προσθέτουν έναν μόνο –αλλά κρίσιμο– αστερίσκο: ένα πανευρωπαϊκό τσουνάμι ακρίβειας περί τα τέλη του έτους ή στις αρχές του 2027 λόγω των «δίδυμων πολέμων» στο Ιράν και στην Ουκρανία, που θα μπορούσε να ανατρέψει άρδην τα υφιστάμενα δεδομένα.

Oπως λέγεται, η ομαλοποίηση στο μέτωπο των σχέσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης θα πρέπει να αποκλειστεί, τουλάχιστον μέχρι τις κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ τον Νοέμβριο. Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι σε θέση να παρουσιάσει στους Αμερικανούς ψηφοφόρους μια «καθαρή νίκη» επί του ιρανικού καθεστώτος και ως εκ τούτου, προκειμένου να θέσει ισχυρά διλήμματα προ της κάλπης, θα επιλέξει τη διατήρηση του υφιστάμενου σκηνικού ή έναν κύκλο κλιμάκωσης της έντασης, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τις διεθνείς τιμές των καυσίμων. Επίσης, μακριά από τον τερματισμό της βρίσκεται η πολεμική σύγκρουση μεταξύ Μόσχας και Κιέβου, ενώ και οι πολεμικές επιχειρήσεις στο ρωσοουκρανικό μέτωπο θα έχουν σημαντικές παρενέργειες. Αφενός λόγω των επιθέσεων που δέχεται στις υποδομές της η Μόσχα από το Κίεβο, το οποίο επιφέρει πλήγματα με drones κατά ρωσικών διυλιστηρίων και τερματικών σταθμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, επηρεάζοντας την τροφοδοσία της ρωσικής αγοράς και τις εξαγωγές υδρογονανθράκων.

Και αφετέρου, εξαιτίας των επιθέσεων στο ουκρανικό έδαφος αλλά και της επιλογής της Μόσχας να στοχοποιεί τη ναυσιπλοΐα στη Μαύρη Θάλασσα, μέσω της οποίας εξάγεται μεγάλο μέρος των ουκρανικών σιτηρών, με αποτέλεσμα να επηρεάζεται η εφοδιαστική αλυσίδα. Το σκηνικό που διαμορφώνεται απασχολεί έντονα το κυβερνητικό επιτελείο. Συγκεκριμένα, εκφράζονται φόβοι για το ενδεχόμενο οι παροχές που εξήγγειλε ο Κυρ. Μητσοτάκης να εξανεμιστούν ή να «ξεχαστούν» μέχρι την ώρα της κάλπης, εάν οι εκλογές διεξαχθούν στο τέλος της τετραετίας εν μέσω ισχυρότατων πληθωριστικών πιέσεων.

Παράλληλα, προβληματισμός αναπτύσσεται και για το εάν οι αντοχές της οικονομίας επαρκούν στην περίπτωση κατά την οποία απαιτηθούν παρατεταμένα μέτρα στήριξης προκειμένου να επιτευχθεί η ανάσχεση τυχόν έκρηξης του ενεργειακού κόστους. Σύμφωνα με πληροφορίες, στους κόλπους της Ε.Ε. βρίσκονται σε εξέλιξη σε υψηλότατο επίπεδο παρασκηνιακές διεργασίες για συντονισμένη παρέμβαση των Βρυξελλών κατά τα πρότυπα του 2022, στην περίπτωση που οι τιμές ενέργειας παραμείνουν στα ύψη. Oμως, αποτελεί ερώτημα εάν αυτή θα είναι «επαρκής» για την Ελλάδα και την κυβέρνηση οικονομικά αλλά και πολιτικά, καθώς η χώρα θα βρίσκεται στην καρδιά της προεκλογικής περιόδου, με τη Ν.Δ. να εγκαλείται –παρά τον εξωγενή χαρακτήρα της κρίσης– για πλημμελή μέτρα στήριξης και αδυναμία πάταξης της αισχροκέρδειας.

Νομοθετούν τώρα όλα τα μέτρα

Να νομοθετήσει πριν από το τέλος του χρόνου τα μέτρα που ανακοίνωσε από το βήμα της ΔΕΘ ο πρωθυπουργός, περιλαμβανομένων όσων έχουν χρονικό ορίζοντα πέραν των εκλογών, όπως το επίδομα των 500 ευρώ στους δημοσίους υπαλλήλους, σχεδιάζει η κυβέρνηση. Η κυβερνητική επιλογή έχει στόχο να ενισχυθεί η «αξιοπιστία» των δεσμεύσεων του Μεγάρου Μαξίμου έναντι των ψηφοφόρων, καθώς θα ήταν παράδοξο η Ν.Δ. σε περίπτωση νίκης στην επερχόμενη αναμέτρηση να ακυρώσει νομοθετική ρύθμιση την οποία η ίδια είχε ψηφίσει λίγους μήνες νωρίτερα.

Κατά πληροφορίες, το οικονομικό επιτελείο, σε συνεννόηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, εξέτασε το ενδεχόμενο να δοθεί μέρος του επιδόματος άμεσα –δηλαδή τα Χριστούγεννα– αλλά δεν υπήρχε ο απαιτούμενος δημοσιονομικός χώρος, διότι επελέγησαν διαφορετικές προτεραιότητες. Ομως, η ένταξη του μέτρου στη βεντάλια των εξαγγελιών του πρωθυπουργού κρίθηκε πως «ακυρώνει» εν μέρει τις δεσμεύσεις ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ περί 13ου μισθού. Σε κάθε περίπτωση, στο Μέγαρο Μαξίμου επικρατεί λελογισμένη ικανοποίηση για τον αντίκτυπο των μέτρων, με δεδομένο ότι οι προσδοκίες ήταν ούτως ή άλλως υψηλές, καθώς η φετινή ήταν η τελευταία ΔΕΘ πριν από τις εκλογές. Εξαίρεση αποτελεί το μέτρο της μείωσης της προκαταβολής φόρου, όπου, ως φαίνεται, η κυβέρνηση πέρασε κάτω από τον πήχυ. Πάντως, το Μέγαρο Μαξίμου οδεύει προς τις κάλπες της άνοιξης με πρόσθετες εφεδρείες, αφού πέραν της αύξησης του κατώτατου μισθού αναμένεται να είναι σε θέση να διανείμει ένα νέο «πακέτο» –που μπορεί να προσεγγίσει το μισό δισ.– τον Απρίλιο, μόλις οριστικοποιηθούν τα στοιχεία εκτέλεσης του τρέχοντος προϋπολογισμού.

Το δίλημμα για Σαμαρά

Πολλές συζητήσεις προκάλεσε η απευθείας σύγκρουση του Κυριάκου Μητσοτάκη και του Αντώνη Σαμαρά την περασμένη Κυριακή, που, σύμφωνα με ορισμένους, επισκίασε έως ένα βαθμό την ίδια την παρουσία του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ. Σε κάθε περίπτωση, η μετωπική αντιπαράθεση της περασμένης Κυριακής επανέφερε στο προσκήνιο τη συζήτηση που διεξάγεται εντός της Ν.Δ. για τον προσφορότερο τρόπο αντιμετώπισης από το Μέγαρο Μαξίμου του κυοφορούμενου κόμματος Σαμαρά. Σύμφωνα με την προσέγγιση, που επί του παρόντος υιοθετείται από τους επιτελείς του πρωθυπουργού, η Ν.Δ. πρέπει να έχει ανοικτό και διαρκές μέτωπο με τον πρώην πρωθυπουργό μέχρι τις κάλπες προκειμένου να περάσει το μήνυμα ότι στρατηγικός στόχος του είναι να βλάψει την παράταξη και να την οδηγήσει εκτός εξουσίας.

Οπως λέγεται, με τη συγκεκριμένη στρατηγική η Ν.Δ. θα «στεγανοποιήσει» την εκλογική της βάση έναντι πιθανών διαρροών προς το κόμμα Σαμαρά και θα ακυρώσει το επιχείρημα ότι ο πρώην πρωθυπουργός μπορεί να τη διατηρήσει στην εξουσία μέσω του σχηματισμού κυβέρνησης συνεργασίας με πρωθυπουργό τρίτο πρόσωπο και όχι τον Κυρ. Μητσοτάκη. Στον αντίποδα, υποστηρίζεται πως η πολεμική κατά του πρώην πρωθυπουργού όχι μόνο τον διατηρεί στην πρώτη γραμμή της επικαιρότητας χωρίς καν να έχει προχωρήσει στην ίδρυση του νέου κόμματος, αλλά ουσιαστικά λειτουργεί ως προσκλητήριο «όσοι θέλουν να φύγει ο Μητσοτάκης να ψηφίσουν Σαμαρά».

Τέλος, σε σχέση με τους υφιστάμενους χειρισμούς, κριτική ασκείται για την επιλογή τον χορό των επιθέσεων εναντίον του πρώην πρωθυπουργού να σύρουν στελέχη όπως οι Αδ. Γεωργιάδης, Μ. Βορίδης και Α. Σκέρτσος που, όπως λέγεται, λόγω της περιορισμένης χρονικά σε σχέση με άλλα στελέχη παρουσίας τους στη Ν.Δ., δεν είναι εύκολο να «ακουστούν» από τους παραδοσιακούς ψηφοφόρους της παράταξης.