Στην πρώτη εκταμίευση ύψους 118,2 εκατ. ευρώ από το ευρωπαϊκό χρηματοδοτικό εργαλείο SAFE (Security Action for Europe) προς την Ελλάδα προχώρησε σήμερα η Κομισιόν, ανοίγοντας τον δρόμο για την υλοποίηση του εθνικού σχεδίου αμυντικών επενδύσεων που έχουν ήδη εγκριθεί.
Το ποσό αποτελεί προκαταβολή και αντιστοιχεί στο 15% της συνολικής χρηματοδότησης των 787,7 εκατ. ευρώ, που έχει εξασφαλίσει η χώρα μέσω του μηχανισμού.
«Η σημερινή πρώτη πληρωμή προς την Ελλάδα αποτελεί σαφή απόδειξη ότι η Ευρώπη ανταποκρίνεται εκεί όπου έχει μεγαλύτερη σημασία: στην ενίσχυση της κοινής μας ασφάλειας και της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας» σχολίασε σχετικά ο επίτροπος Αμυνας και Διαστήματος, Αντριους Κουμπίλιους, προσθέτοντας ότι μέσω του SAFE ενισχύεται τόσο η εθνική ετοιμότητα όσο και η συλλογική ανθεκτικότητα της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Υπενθυμίζεται ότι η χρηματοδότηση δεν αποτελεί επιχορήγηση, αλλά μακροπρόθεσμο δάνειο με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους, το οποίο χορηγείται μέσω κοινού δανεισμού της Ευρωπαϊκής Ενωσης από τις διεθνείς αγορές.
Στόχος του SAFE είναι να επιταχύνει τις επενδύσεις των κρατών-μελών στην άμυνα, ενισχύοντας παράλληλα την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία και τις κοινές προμήθειες εξοπλισμών.
Η Ελλάδα υπέβαλε το εθνικό της σχέδιο στα τέλη του 2025, ζητώντας χρηματοδότηση ύψους 787,7 εκατ. ευρώ, το οποίο εγκρίθηκε από την Κομισιόν καθώς κρίθηκε ότι πληροί τις προϋποθέσεις του κανονισμού SAFE.
Σύμφωνα με την απόφαση, τα χρήματα θα διατεθούν για αμυντικές επενδύσεις και προμήθειες που πραγματοποιούνται είτε από κοινού με άλλα κράτη-μέλη είτε, σε ορισμένες περιπτώσεις, μέσω εθνικών προμηθειών όπου αυτό επιτρέπεται από το πλαίσιο του προγράμματος.
Οι επιλέξιμες δαπάνες καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα εξοπλιστικών προγραμμάτων.
Σε αυτά περιλαμβάνονται πυρομαχικά και πύραυλοι, συστήματα αεράμυνας και αντιπυραυλικής προστασίας, χερσαία οπλικά συστήματα, μη επανδρωμένα αεροσκάφη και τεχνολογίες αντιμετώπισής τους, κυβερνοάμυνα, προστασία κρίσιμων υποδομών, ασφαλείς στρατιωτικές επικοινωνίες, καθώς και προηγμένα συστήματα διοίκησης και ελέγχου. Το πρόγραμμα μπορεί επίσης να χρηματοδοτήσει επενδύσεις σε ναυτικές δυνατότητες, ηλεκτρονικό πόλεμο, τεχνητή νοημοσύνη και διαστημικές εφαρμογές για αμυντικούς σκοπούς.
Το SAFE αποτελεί τον βασικό χρηματοδοτικό πυλώνα του ευρωπαϊκού σχεδίου ReArm Europe/Readiness 2030, μέσω του οποίου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιδιώκει να κινητοποιήσει πάνω από 800 δισ. ευρώ σε αμυντικές επενδύσεις τα επόμενα χρόνια.
Το ίδιο το «εργαλείο» διαθέτει συνολικό προϋπολογισμό 150 δισ. ευρώ σε δάνεια προς τα κράτη-μέλη, με στόχο την ταχύτερη ενίσχυση των στρατιωτικών τους δυνατοτήτων, τη μεγαλύτερη διαλειτουργικότητα μεταξύ των ευρωπαϊκών ενόπλων δυνάμεων και τη μείωση της εξάρτησης από προμηθευτές εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Η Επιτροπή διευκρινίζει ότι οι επόμενες εκταμιεύσεις προς την Ελλάδα θα πραγματοποιούνται σταδιακά, ανάλογα με την πρόοδο υλοποίησης του επενδυτικού σχεδίου και την επίτευξη των προβλεπόμενων οροσήμων.
